LOJİSTİK PERFORMANS İNDEKSİNİN VERİ ZARFLAMA ANALİZİ VE MALMQUIST TOPLAM FAKTÖR VERİMLİLİĞİ ANALİZİ YÖNTEMLERİ İLE KARŞILAŞTIRILMASI: G-20 ÜLKELERİNDE BİR UYGULAMA


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Nesrin Koç Ustalı

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ömür Tosun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Lojistik sektörü, rekabetin küresel boyutlara ulaşmasıyla tüm ülkeler açısından önemli bir alan haline gelmiştir. Ülkeler, lojistik alanlarda elde ettikleri avantajlar sayesinde rakiplerine karşı üstünlük sağlayabilmektedir. Bu nedenle bir performans göstergesi olarak lojistik sektörünü değerlendirmenin önemi ortaya çıkmıştır. Bu değerlendirme göstergesi LPI olarak adlandırılmakta ve Dünya Bankası tarafından yapılmaktadır. Bu bağlamda LPI, ülkelerin lojistik açıdan mevcut durumlarını tespit etmeleri ve bu alanda daha çok başarı sağlayabilecek stratejiler geliştirmeleri için büyük bir önem arz etmektedir. Bu nedenle bu çalışmada, dünya ekonomisinin yaklaşık %85'ini, ticaretinin %75'ini ve nüfusunun üçte ikisini temsil eden G-20 ülkelerinin, lojistik başarıları açısından Veri Zarflama Analizi ve Malmquist Toplam Faktör Verimliliği Analizi yöntemleri ile karşılaştırmalı etkinlik analizi yapılması amaçlanmıştır. Ayrıca analizde 2007-2016 süreci içindeki lojistik performans değişimi incelenmiştir. Bu amaç doğrultusunda, Dünya Bankası veri tabanından elde edilen ikincil veriler kullanılarak Veri Zarflama Analizi yöntemi ile yıllar bazında, öncelikle etkin ülkeler belirlenmiştir. Sonraki süreçte etkinlik sınırı altında kalan ülkeler için referans grupları tespit edilmiştir. Ardından etkinlik sınırı altında kalan ülkeler için potansiyel iyileştirme değerlerini bulmaya yönelik analizler gerçekleştirilmiştir. Daha sonra yıllar itibari ile etkinlik değişimlerini tespit etmek amacıyla Malmquist Toplam Faktör Verimliliği Analizi yapılmıştır. Sonuçlar açısından, ülke etkinlik değerlerinin ve referans gruplarının yıllara göre farklılık gösterdiği saptanmıştır. Ayrıca etkinlik türleri açısından bakıldığı zaman bazı ülkelerin sürekli pozitif yönde, bazı ülkelerin ise negatif yönde ilerleme kaydettiği ortaya çıkmıştır. Bu sonuçlara ilişkin değerlendirme ve yorumlar yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Lojistik Performans İndeksi, Veri Zarflama Analizi, Malmquist Toplam Faktör Verimliliği Analizi, G-20 Ülkeleri