Azygos sisteminin çok kesitli bilgisayarlı tomografiyle incelenmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GÜLSÜM DERYA AKTAŞ

Danışman: Muzaffer Sindel

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Azygos sistemi; sırt, toraks duvarı, abdominal duvar ve mediastinal iç organlardan deoksijenize kanı toplayan, columna vertebralis'in sağında ve solunda uzanan venöz yollardan oluşur. V. cava superior veya v. cava inferior'daki olası bir tıkanıklıkta, iki büyük ven arasında yaşamsal değerde bir by-pass görevi üstlenir. Karmaşık embriyolojik gelişimi nedeniyle çok sayıda varyasyonu bulunan bu ven sistemini, acil ve elektif tanıda en çok tercih edilen tetkiklerden biri olan BT yardımıyla tanımlamayı amaçladık. Geçirilmiş toraks cerrahisi öyküsü, akciğerde kitlesi, akut koroner hastalığı olmayan; yaşları 18 – 87 arasında değişen 150 erkek ve 150 kadın bireyin toraks bilgisayarlı tomografi görüntüleri retrospektif olarak incelendi. 3 mm kesit kalınlığında elde edilen görüntüler PACS (Picture Archiving and Communication Systems) ve SYNGO-VIA iş istasyonuna aktarılarak aksiyel, koronal ve sagittal görüntüler elde edildi. V. azygos'un v. cava superior'a açıldığı seviye ve bu seviyedeki v. azygos ve v. cava superior çapları; v. hemiazygos ve v. hemiazygos accessoria'nın var olup olmadığı, var olan hastalarda çapları, sonlanma seviyeleri; arcus venae azygos tepe noktasının seviyesi tespit edildi ve v. azygos'un seyri değerlendirildi. Ölçümler yapıldıktan ve kategorik veriler değerlendirildikten sonra veriler IBM SPSS 23.0 paket programı ile analiz edildi. 300 bireyin 68'inde v. azygos, v. hemiazygos ve v. hemiazygos accessoria venlerinin tümü mevcuttu. 211 bireyde v. azygos ve v. hemiazygos bulunurken, v. hemiazygos accessoria yoktu. 21 bireyde ise yalnızca v. azygos mevcuttu. V. hemiazygos ve v. hemiazygos accessoria'nın varlığı, v. azygos çapında istatistiksel olarak anlamlı bir farka sebep olmamaktaydı. V. azygos'un ortalama çapı 6,37 mm, v. hemiazygos'un ortalama çapı 3,95 mm, v. hemiazygos accessoria'nın ortalama çapı 3,12 mm, v. cava superior'un transvers çapının ortalama değeri 15,71 mm, v. cava superior'un antero-posterior çapının ortalama değeri ise 20,74 mm olarak bulundu. V. azygos ve v. cava superior çapları, yaş ile pozitif yönlü korelasyon göstermekteydi. V. hemiazygos her iki cinsiyette de en sık 9. torakal vertebra seviyesinde, v. hemiazygos accessoria en sık 8. torakal vertebra seviyesinde v. azygos'a dökülmekteydi. V. azygos - v. cava superior birleşiminin en sık 5. torakal vertebra seviyesinde olduğu görüldü. V. azygos sadece 23 bireyde orta hattın sağında seyretmekteydi, 55 yaş ve üstündeki bireylerde orta hattın soluna geçme oranı istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti. Bu çalışmanın sonuçlarının toraks bölgesini ilgilendiren girişimsel prosedürlerde ve BT yorumlamalarında radyologlara ve cerrahlara yol gösterici nitelikte olacağını düşünüyoruz.