Afganistan'da yoksulluk ve yoksullukla ilgili sosyal politikalar: Bamyan kenti örneği


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RAMAZAN AHMADİ

Danışman: Suat Kolukırık

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışması kapsamında Afganistan'daki yoksulluk problemi ele alınmış, Bamyan kenti örneğinde yoksulluğun kaynaklarına, sosyal politikadaki uygulamalara ve yansımalarına odaklanılmıştır. Çalışmada Afganistan'daki yoksulluğun kökenleri saptanarak yoksulluğun yol açtığı sorunların ortaya çıkarılması, yoksullukla mücadeleye ilişkin sosyal politika göstergelerinin ve uygulamaya yönelik etkilerinin saptanması amaçlanmıştır. Aynı zamanda Afganistan'da yoksulluk problemini sosyolojik bir perspektiften ele alan bu çalışmada ülkedeki mevcut durum ve ülke için önemli bir sorun olan yoksulluğun azaltılmasına yönelik hükümet ve uluslararası kuruluşlarca uygulanan programların yetersizliği incelenerek yoksulluğun azaltılmasına yönelik çözüm önerilerinin geliştirilmesi hedeflenmiştir. İlgili alan yazın ve yoksulluğun boyutlarına yönelik çalışmalar esas alınarak kurgulanan bu araştırma karma bir yönteme sahiptir ve birleştirme deseni seçilmiştir. Birleştirme desene dayalı olan toplumsal adalet deseni üzerinden nicel ve nitel veriler Bamyan kent merkezinin farklı bölgelerinden ve farklı gruplardan toplanıp analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları, Afganistan'da kronik ve mutlak yoksulluğun hüküm sürdüğünü ve Afgan halkının büyük çoğunluğunun yoksullukla iç içe olduğunu göstermektedir. Yoksulluğun en önemli faktörleri işsizlik, savaş, güvensizlik, siyasi istikrarsızlık, ayrımcılık, etnik kutuplaşma, kuraklık, zayıf hükümet ve etkili politika ihlali, kurumsal yolsuzluk, adaletsizlik, eğitimsizlik, kadınların iş ve eğitim hakkının kısıtlanması, yüksek fiyatlar ve marjinalleşmedir. Öte yandan yoksulluğun kendisi de toplumda suç artışı, savaş, güvensizlik, aile içi şiddet, göç, eğitim eksikliği, toplumsal anlaşmazlık, beyin göçü, yolsuzluk, aşırıcılık, terör gruplarına katılma, ahlaki çöküş, uyuşturucu madde ticareti, intihar, sağlık sorunları, zorla evlilik, itimatsızlık, dilencilik, çocuk satışı ve organ ticareti gibi pek çok soruna neden olmuştur. Afganistan'da yoksullukla ilgili uygulanan sosyal politikalar başarısızlıkla sonuçlanmış, savaşlar, siyasi istikrasızlık, idari yolsuzluk, cinsiyet ve etnik ayrımcılığı, ekonomik kriz, hükümetin kentsel ve kırsal kalkınma politikalarının eksiklikleri ve ihtiyaçların belirlenememesi gibi faktörler yoksullukla mücadeleye yönelik sosyal politikaların uygulanmasını da engellemiştir. Bu nedenle, demokratik bir hükümet ve refah devleti altında sosyal adalete dayalı etkili sosyal politikaların, yoksulluğu azaltabileceği veya ortadan kaldırabileceği düşünülmektedir.