Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, Resim Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Hülya Topaktaş
Danışman: Nevin Yavuz Azeri
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada, insanın kendini ifade etme biçimi olan resim sanatında, orta çağdan başlayarak, yaşam ve ölüm teması, diyalektik ilişki içinde ele alınmış ve anlatılmaya çalışılmıştır. Öncelikle yaşam ve ölümün tanımları, dinlerdeki ve felsefedeki yeri, tarihsel süreçte resim sanatının, bahsi geçen konu dahilinde değişimi gözlemlenerek yorumlanmaya çalışılmıştır. Örnek olarak seçilen sanatçıların ve eserlerin, yaşam-ölüm karşıtlığına sanatsal açıdan yaklaşımları ve ifade etme biçimleri, betimsel analiz yöntemleri kullanılarak yorumlanmıştır. Ayrıca Van Gogh ve Andy Warhol'un sanatlarında, sandalye temalı eserleri, yaşam ve ölüm diyalektiği bağlamında ele alınıp incelenmiştir. Yaşam ve ölüm temasının iki farklı dönem ve iki farklı sanatçı tarafından, yine sanatsal bağlamda, nasıl algılandığı ve yorumlandığı, çözümlenmeye çalışılmıştır. Bu içerikler doğrultusunda yapılan tez çalışmasında önemli olan nokta, sanatçıların eserlerinde, bilinmeyen ve tecrübe edilemeyen yaşam-ölüm ilişkisinin farklı inançlar ve farklı felsefi görüşlerin yanında, varoluşçu düşünce bağlamında ele alınmış olması bakımından önemlidir. Yaşamın hareketliliği ve renkliliğine karşın, ölümün hiçliğinin, değişmezliğinin farkında olan sanatçılar, içerisinde bulundukları çağın sanatına uygun olarak, içsellerine dayanarak, yaşam ve ölüm temasını diyalektik bir ilişki içerisinde tuvallerine taşımışlardır. Yaşamın diyalektiğinde, varoluşun özünü oluşturan ölüm, varoluş kaygısı ve yok olma korkusu ile kendini göstermektedir. Sonlu varoluşumuzla birlikte duyumsal olarak algıladığımız ölüm, yaşamın temel dinamiği ve insanoğlunun değişmeyen alın yazısıdır. İlk çağlardan itibaren yaşam ve ölüm diyalektiği bağlamında ölümün bilinmezliğine karşı duyulan korku, insanların yaşamında her daim huzursuzluk yaratmıştır. Bundan dolayı insanlar ölümü yok sayarken, sanatçılar yaşam ve ölüm diyalektiğini eserlerine tema olarak kullanmaktan çekinmemişler ve eserleri yolu ile hayatın geçiciliğini hatırlatırken, ölümsüzlüğe ulaşmayı amaçlamışlardır. Anahtar Kelimeler; Yaşam, Ölüm, Vanitas, Varoluşçuluk, Sandalye, Pop Art