Okulöncesi öğretmenlerinin göçmen çocuklara Türkçe öğretim yeterliliği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BAHAR KARATAŞ
Danışman: Nihat Bayat
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, okulöncesi öğretmenlerinin göçmen çocuklara Türkçe öğretim yeterliliklerini belirlemektir. Karma modelde yürütülen araştırmanın nicel verileri öğretmenlerin Türkçe öğretimi, alan bilgisi, çokkültürlü eğitim ve ebeveynlerle işbirliği boyutlarında kendilerine yönelik algıları yoluyla; nitel verileri ise öğretmenler ve ebeveynlerle yapılan görüşmeler ve dil etkinlikleri sırasında gerçekleştirilen gözlemler aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmanın katılımcıları nicel veriler boyutunda 339 okulöncesi öğretmeninden, nitel veriler boyutunda ise bu öğretmenler arasından gönüllülük ilkesiyle seçilen 17 kişilik gruptan ve 15 kişilik Rus ve Ukraynalı göçmen ebeveyn grubundan oluşmaktadır. Araştırmanın nicel verilerini toplamak için Kişisel Bilgi Formu ve Okulöncesi Öğretmenlerinin Göçmen Çocuklara Türkçe Öğretim Yeterlilik Algısı Ölçeği kullanılırken nitel veriler için ise öğretmenlere ve ebeveynlere yönelik ayrı ayrı hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formları ile Gözlem Kontrol Listesi kullanılmıştır. Nicel verilerin çözümlenmesinde t-testi, Mann-Whitney U ve tek faktörlü ANOVA, Kruskall Wallis H testi teknikleri uygulanmıştır. Nitel verilerin çözümlenmesi ise öğretmen ve ebeveynlerin yanıtları belli temalar altında toplanarak ve gözlemlerden elde edilen bulgularla birleştirilerek gerçekleştirilmiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar okulöncesi öğretmenlerinin göçmen çocuklara Türkçe öğretimi, dil öğretimi alan bilgisi, çokkültürlü sınıfta eğitim ve ebeveynlerle işbirliği yeterlilik algısının yüksek olduğu bulunmuştur. Bunun yanında öğretmenlerin Türkçe öğretimi alan bilgisi, çokkültürlü sınıfta eğitim ve ebeveynlerle işbirliği yeterlilik algısının göçmen çocuklara Türkçe öğretimi yeterlilik algılarındaki toplam varyansın %58'ini açıkladığı belirlenmiştir. Ayrıca katılımcı öğretmenlerin Türkçe öğretimi yeterlilik algılarının cinsiyete göre farklılaşmadığı ancak hizmet süresi, eğitim verdiği yaş grubu ve deneyime göre farklılaştığı görülmüştür. Nitel verilerden elde edilen sonuçlara bakıldığında ise okulöncesi öğretmenlerinin göçmen çocuklara Türkçe öğretim yeterliliğinde planlama, uygulama, değerlendirme ve ebeveynlerle işbirliği yapma konularında eksikleri olduğu; ebeveynlerin ise verilen dil eğitimini yetersiz gördüğü saptanmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar dikkate alınarak bazı önerilerde bulunulmuştur.