Meme kanserinde adjuvan aromataz inhibitörü kullanımının kognitif fonksiyonlar üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: RUKİYE GÜLER İLHAN
Danışman: Sema Sezgin Göksu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Meme kanseri, bütün dünyada kadınlar arasında en sık rastlanan kanserdir. Hormon reseptörü pozitif meme kanserinde postmenapozal hastalarda adjuvan tedavide aromataz inhibitörleri (Aİ) kullanılmaktadır. Aİ' leri tedavide uzun dönem kullanıldığı için yan etki profili önemlidir. Çalışmamız da meme kanseri tanısı olan ve adjuvan tedavide Aİ kullanan hastalarda, tedavi süresi ile kognitif fonksiyonlar arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde takip edilen meme kanseri olan ve adjuvan tedavide Aİ kullanan 200 hasta alınmıştır. Hastaların demografik özellikleri ve onkolojik geçmişlerini öğrenmek için anket yapılmıştır. Kognitif fonksiyonları değerlendirmek için ise Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği (MoCA) ve Standardize Mini Mental Test (SMMT) kullanılmıştır. Testlerin toplam puanları ve MoCA alt ölçekleri olan dikkat, hafıza, görsel yapılandırma becerileri, oryantasyon, dil ve soyut düşünme tek tek değerlendirilmiştir. Hastalar Aİ kullanım sürelerine göre 0-6 ay, 6-12 ay, 12-24 ay, 24-36 ve 36 ay ve üzeri olarak gruplandırılmıştır. Toplanan veriler analiz edilmiştir. Çalışmamızın sonucunda toplam MoCA ve SMMT puanlarının aromataz inhibitörü kullanım süresi ile değişmediği saptanmıştır (p>0,05). Ayrıca MoCA alt ölçekleri ile yapılan değerlendirme de Aİ kullanım süresinin dikkat, hafıza, görsel yapılandırma becerileri, dil ve soyut düşünmeyi etkilemediği görülmüştür (p>0,05). Sonuç olarak; çalışmamızda meme kanserinde adjuvan tedavide kullanılan aromataz inhibitörlerinin kognitif fonksiyonları etkilemediği gösterilmiştir. Anahtar Kelimeler: Aromataz İnhibitörleri, Kognitif Fonksiyonlar, Meme Kanseri