PANDEMİ SÜRECİNDEKİ YÖNETSEL UYGULAMALARIN OKULUN ÖRGÜTSEL İŞLEYİŞİ VE PAYDAŞLARI ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: LEYLA KESİK
Danışman: Kemal Kayıkçı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Eğitim kavramı geçmişten günümüze bütün dünya ülkelerinin olduğu gibi Türkiye'nin de önemli gördüğü kavramlardandır. Çünkü eğitim çocukluktan başlayıp yetişkinliğe kadar uzayabilen bir süreçtir. Eğitilen de toplumu oluşturan; toplumun bu günü, yarını ve dahi geleceği olacak bireyleridir. Eğitimin sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi eğitim yönetimi sayesinde olur. Bu anlamda eğitim yönetimindeki karar verme sürecinin işleyişi ve işlerliği de çok önemlidir. Bu amaçla araştırmanın problemini, Pandemi Sürecindeki Yönetsel Uygulamaların Okulun İşleyişi ve Okul Paydaşları Üzerindeki Etkilerinin neler olduğu oluşturmaktadır. Araştırma'nın amacı; Milli Eğitim Bakanlığının uygulamak zorunda olduğu Uzaktan Eğitim Süreci'nin uygulanmasının ardından, bu süreç içerisinde en çok yer alan ve bizzat uygulayıcı olarak görev yapan, konuyla ilgili pek çok yaşantı geliştiren okul paydaşlarının, süreç ve uygulamalar yapılırken karşılaştıkları yönetsel uygulamalar ve bu uygulamaların okul paydaşları üzerindeki etkilerinin tespit edilmesidir. Okul paydaşlarının bu uygulama süreci içerisinde karşılaştıkları durum, olay ve yaşantılar yoluyla elde ettikleri tecrübe, gözlem ve yaşantılarına dair olan görüşlerinden yola çıkarak; sistemin içerisindeki yönetsel uygulamaların iyi işleyen, avantaj sağladığı düşünülen yönlerinin veya aksayan, dezavantaj olarak görülen yönlerinin tespit edilmesi sayesinde olumsuzlukların olumlu hale getirilebilmesi, dezavantajların da avantaj olarak nitelendirilebilecek yeterliliğe nasıl kazandırılacağına dair bir görüş oluşturmaya çalışılmıştır. Böylelikle yaşanılan sürecin devamında, sürecin uzaması halinde ya da gelecekte benzer bir durumla karşılaşıldığı zamana literatürümüze bu konuyla ilgili çözüm önerilerinin kazandırılması, bütün araştırmacı ve konu ile ilgilenen kişilere ulaştırılması açısından çalışmamız büyük bir öneme sahiptir. Araştırmanın çalışma grubunu 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Antalya ili merkez ilçelerinden seçilen Kepez, Muratpaşa, Döşemealtı ve Konyaaltı ilçelerinde bulunan İlçe Milli Eğitim Müdürlüklerinde görevli Şube Müdürleri, resmi ilkokullarda görev yapan yönetici ve öğretmenler ile bu okullarda öğrenim gören öğrencilerin velileri oluşturmuştur. Çalışmadaki okul ve katılımcılar seçkisiz olmayan örnekleme tekniklerinden amaçlı örnekleme tekniği ile seçilmiştir. Bütün veriler için yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmış ve elde edilen veriler betimsel ve içerik analizi yöntemleri kullanılarak incelenip yorumlanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgulara göre; Milli Eğitim Bakanlığı'nın yönetim anlayışı Merkezden yönetimdir ve yukarıdan aşağıya doğru bir hiyerarşik yönetim sistemi kendini göstermektedir. Katılımcılarımızın çoğunun 'Merkezi kararlar alınması' ifadesini belirtmeleri pandemi sebebiyle ortaya çıkan kaos ortamında dahi eğitim sistemimizin merkezden gelen yönetimsel kararlar dahilinde yönetildiğini desteklemektedir. Elde edilen bulgularımız pandemi sürecinde merkezi kararların kriz yönetimi şeklinde ele alınarak hızlı bir şekilde uygulamaya konulduğunu desteklemektedir. Ancak işleyişi değişen bu süreçteki en büyük dezavantajın daha önceden bu şekilde bir durumla karşılaşılmamış olması ve ilk defa uygulanmasından ötürü 'Kararlar değişmesi' bulgusuna ulaşılmış olmasıdır. Pandemi sürecinde alınan yönetsel uygulamaların yöneticiler üzerindeki etkilerine baktığımızda olumlu ve olumsuz olmak üzere, iki başlık altında toplandığını görmekteyiz. Bunlardan olumlu olarak; 'Kriz yönetimiyle ilgili tecrübeler kazandırma' bulgusu ortya çıkmaktadır. Pandemi sürecinde alınan yönetsel uygulamaların yöneticiler üzerindeki olumsuz yönde belirtilen etkilerine baktığımızda; 'Bazı idareciler sürece uyum sağlayamama' bulgusu aslında sürece ne kadar hazırlıksız yakalanıldığının bir göstergesidir. Bunun yanı sıra idareciler üzerinde psikolojik etkilerinin olması, stresi arttırması, yönetimsel açıdan zorlanılması, riskli durumlarda işe gidilmemesi bazıları tarafından fırsata çevrilmesi, yöneticilerin İl-İlçe yönetimleri ve veliler arasında kalınması gibi ortaya çıkan bulgular, kriz dönemlerinin ortaya çıkardığı birer sonuç olarak nitelendirilebilir. Araştırmamızdan elde etmiş olduğumuz 'Teknolojik ve maddi imkansızlıklar sebebiyle zorlanma' bulgusu, okullarda araç-gereç sağlamanın okul yönetiminin yönetsel bir sorunu olduğunu desteklemektedir. Öğretmen, öğrenci ve velilerin motivasyonunu sağlamada zorlanma; öğretmenlerin hazırlıksız yakalanması, telafi eğitimlerinde zorlanmaları, teknolojiyi kullanma konusunda sıkıntılar yaşamaları; öğrencilerin öğrenci başarılarının düştüğü, dikkat dağınıklığı ile birlikte odaklanamadıkları ve motivasyonda azalma meydana geldiği, psikolojik olarak etkilenmeleri, davranışsal olarak da olumsuz etkileri olduğu ve buna bağlı olarak okul kültürünün oluşmadığı şeklinde ve bunlara benzer bulgular da ortaya çıkmıştır. Pandemi sürecinde alınan yönetsel uygulamaların iç paydaşların okul algısı üzerinde etkilerinin olduğu, okulun iklimini ve okul kültürünü olumsuz yönde etkilediği, mesleki gelişim açısından katkı sağladığı, değerlendirme sürecinde olumsuz etkileri olduğu, kararların geç gelmesinden ötürü okulun işleyişinde sıkıntılar ve gecikmeler yaşandığı, birimler ve paydaşlar arasında kopukluklar ve iletişim sıkıntıları yaşandığı, okulun işleyişi aksadığı, kararların genele göre alınmasından ötürü işleyişte sıkıntılar yaşandığı ve yine kararların hızlı alınıp çabuk değişmesinden ötürü olumsuz etkilediği belirtilmiştir. Kriz ve olağan üstü durumlarda kararların çabuk alınması önemlidir ancak genele uygun olarak etkili kararların alınamaması ve kopuklukların ortaya çıkmasının işleyişi de olumsuz etkilediği görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Pandemi Süreci, Örgütsel İşleyiş, Yönetsel Kararlar, Okul Paydaşları