Akdeniz toplumlarında aile değerlerinin dönüşümü

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü, Akdeniz Yeni ve Yakınçağ Araştırmaları, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA NUR BARLIK

Danışman: Özgür Arun

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma aile değerleri ve aile çeşitliliği üzerinde durmaktadır. Çalışmada Akdeniz toplumlarına özgü olarak sunulan aile modelinin gerçekliğini sorgulamak, aile meselesinde Akdeniz toplumlarının ortaklaştığı ve farklılaştığı yönleri bulmak, Akdeniz'de yer alan ailelerin tek bir tipe ya da birbirlerinden oldukça farklı değerlere sahip olup olmadığını ve Akdeniz toplumlarında aileye ilişkin değerler arasındaki kültürel bağlantılılığı bulmak amaçlanmıştır. Bu nedenle Akdeniz'in üç farklı bölgesinde yer alan İspanya (batı), Mısır (doğu) ve Türkiye (kuzey) seçilerek bu toplumlara ilişkin aile değerleri analiz edilmiş, benzerlikler/farklılıklar ortaya konulmuştur. Bu ülkelerdeki aile değerleri sosyalist feminist kuram ışığında irdelenmiştir. Çalışmanın doğası gereği nicel araştırma tekniklerinden yararlanılmıştır. Dünya Değerler Araştırması'nın 1999-2004 dönemi (4. Dalga) ve 2010-2014 döneminde (6. Dalga) elde ettiği veri setleri kullanılarak hem ayrı ayrı bu dönemlerdeki aile değerleri hem de iki dönem arasında geçen zaman diliminde bu değerlerin dönüşümü irdelenmiştir. Dünya Değerler Araştırması'ndan elde edilen verilere ikincil veri analizi teknikleri uygulanmış; ilişki ve hipotez testleri yapılmıştır. Yapılan analizlerin ışığında İspanya, Mısır ve Türk toplumlarının aile değerlerinin bazı noktalarda ortaklık bazı noktalarda farklılık gösterdiği bulgulanmıştır. Ayrıca iki dönem arasında geçen zaman diliminde her üç toplumun aile değerlerinin dönüştüğü saptanmıştır. Sonuç olarak Akdeniz'de yer alan bu üç toplumun aile değerlerinin birbirlerinden farklı olduğu ancak aralarında bir bağlantı olduğuna ulaşılmıştır. Aileye ilişkin tek bir tanım olmadığı gibi tek bir Akdeniz aile yapısının da olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca iki dönemde mevcut aile değerleri üzerinde ve bu iki dönem arasında gerçekleşen aile değerlerinin dönüşümü üzerinde toplumsal cinsiyetin ve sınıfın oldukça etkili bir faktör olduğu sonucuna ulaşılmıştır.