Dijital platformlardaki yerli dizilerde gazeteci kimliğinin temsili
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BÜŞRA ÖZKAN
Danışman: Emel Arık
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:İnternetin gelişmesiyle birlikte gündelik yaşam içerisinde yaygın bir şekilde kullanılması, uygulama alanlarının artmasını da sağlamıştır. Bu anlamda gelişen teknolojiler aracılığıyla yükselişe geçen yeni medya, geleneksel kitle iletişim araçlarının sarsılmaz gücünü etkilemiştir. İzleyicilere sıklıkla gösterilen reklamlar, içeriklerin eksik ya da niteliksiz biçimde sunulması, dizi sürelerindeki artış, kamuoyunu bilgilendirme amacını kaybetmesi gibi sebepler televizyonun popülaritesinin azalmasına sebep olmuştur. Hem dünyada hem de ülkemizde önemli bir yere sahip olan diziler, internet aracılığıyla kurulan platformlar üzerinden izleyicilere farklı bir deneyim yaşatmaktadır. Televizyon dizilerinden farklı olarak ticari kazanç amacı gütmemesi, bölüm sürelerinin az olması, sezonda yayınlanan tüm bölümlere erişebilme kolaylığı, zaman ve mekan kısıtlılığının ortadan kalkması, özgün senaryo ve özgür bir karakter sunumu açısından internet dizilerinin daha çok tercih edilmesini sağlamıştır. Bu çalışmada dijital platformlarda yer alan yerli dizilerde gazeteci karakterlerinin temsil edilme şekilleri haber toplama ve yazma teknikleri yönüyle basın pratikleri açısından değerlendirilmiştir. Kullanılan diyaloglar, ses tonu, giyim tarzı, beden dili gibi özellikler çerçevesinde gazeteciliğin kimliği ile ilgili detaylı bir inceleme yapılmıştır. Çalışma kapsamında Şahsiyet, Kuş Uçuşu, Yarım Kalan Aşklar ve Pera Palas'ta Bir Gece adlı diziler örneklem olarak seçilmiş ve bu dizilerdeki gazeteci karakterlerinin ifadeleri söylem analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Gazetecilik kimlik temsilinin analizi Alex Barris'in "Stop The Presses! The Newspaperman in American Films" (1976) adlı kitabındaki kategorilere, Barış Ünal'ın doktora tezindeki sınıflandırmalara göre yapılmış, Ehrlich ve Saltzman'ın gazeteci imajına dair bulgularına göre temellendirilmiştir. Ayrıca mesleki etik değerler ve ilkeler kapsamında yeni başlıklar da oluşturulmuştur. Böylelikle gazeteci karakterlerinin gerek söylemleri gerekse mesleğin verdiği davranış, tutum ve görünüşleri üzerinden doğru ve hatalı gazeteciliğin tanımı yapılmıştır. Güvenilir, idealist, araştıran, sorgulayan, mücadeleci, kaynaklara ulaşan ve haberin gerçekliğini teyit etmesi açısından gazeteciliğin olması gereken şekliyle temsil edildiği ortaya koyulmuştur. Skandal haber yapan, kamu yararı gözetmeyen, çıkar odaklı, kaynaklarından para alan veya haber yapmak için para vermesi yönüyle basın pratiklerinin ve gazeteciliğin sorunlu yanları aktarılmıştır.