Dijital Kapitalizm Bağlamında Soyut Emek: Youtube Kullanıcıları Örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASİN ÇOBAN
Danışman: Emel Arık
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dijitalleşmeyle birlikte, gündelik yaşamda olduğu gibi çalışma hayatında da önemli değişimler yaşanmıştır. Bu dönüşüm, üretim ve tüketim süreçleri arasındaki sınırları bulanıklaştırmıştır. Yaşanan değişimler gazetecilik mesleğini de etkilemiştir. Geleneksel basılı mecralardan dijital platformlara geçişle birlikte, gazetecilikteki meslek tanımları da değişime uğramıştır. Günümüzde bir gazeteciden yalnızca tek bir alanda uzmanlaşması değil, pek çok farklı görevi aynı anda yerine getirmesi beklenmektedir. Bu değişim hem gazeteciler hem de haberi tüketen izleyiciler açısından farklı deneyimleri beraberinde getirmiştir. Bu çalışmada, dijitalleşmeyle birlikte gazetecilik emeğinin soyutlaşması tartışmaya açılmaktadır. Araştırma kapsamında, YouTube platformunda haber üreten gazeteciler ile bu platform üzerinden haber tüketen bireylerin deneyimleri incelenmiştir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Bu doğrultuda, 12 YouTube gazetecisi ve 7 haber tüketicisiyle derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Yapılan bu görüşmeler aracılığıyla hem içerik üreticilerinin hem de izleyicilerin deneyimleri detaylı bir şekilde analiz edilmiştir. Yapılan görüşmeler sonucunda, dijitalleşmeyle birlikte gazetecilik emeğinin soyutlaştığı, mesleki tanımların değiştiği ve bu sürecin gazeteciler üzerindeki etkilerinin farklı deneyimlerle ortaya çıktığı görülmüştür. Bulgular, gazetecilerin dijital platformlarda güvencesiz koşullarda çalıştığını göstermektedir. Ayrıca, YouTube'un 'patronsuz medya' söyleminin pratikte gerçeği yansıtmadığı; platformun kendi içinde belirli sansür mekanizmaları uyguladığı ortaya çıkmıştır.