KRİZ DÖNEMLERİNDE YAYGIN EĞİTİM MERKEZİYÖNETİCİLERİNİN YÖNETSEL DENEYİMLERİNİN İNCELENMESİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ERHAN ÇATAL

Danışman: Çiğdem Apaydın

Özet:

Yaygın eğitim merkezleri uzun yıllardır dünya üzerindeki pek çok yetişkin insana ulaşmakta ve ülkelerin eğitim politikalarına katkı sunmaktadır. Türkiye’de, Avrupa’da ve dünyada yaygın eğitim merkezleri köklü bir geçmişe sahiptir. Türkiye’de yaygın eğitim merkezleri; halk eğitimi merkezleri ve olgunlaşma enstitüleri olmak üzere ikiye ayrılmakta olup, 31 adet olgunlaşma enstitüsü bulunmaktadır. Halk eğitim merkezlerinde yaklaşık her yıl 8 milyon kursiyer mesleki-teknik ve sosyal-kültürel kurslara katılım sağlamaktadır. Olgunlaşma enstitüleri de bölgesel kültürel alanlarda araştırma geliştirme çalışmaları yapmaktadır.

Türkiye, coğrafi yapısı nedeniyle doğal afetlere yatkındır. Küresel pandemiler, orman yangınları, sel ve depremler gibi olaylar, Türkiye'nin bu tür afetlere karşı hazırlıklı olmasını ve gerekli önlemleri almasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda, özellikle doğal afet süreçlerinde etkin kriz yönetimi, kayıpların en aza indirilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

Yaygın eğitim kurumlarının üretim kapasitesinin yüksek olmasının, doğru bir koordinasyonla doğal afet durumlarında ihtiyaç malzemelerinin temininde önemli bir rol ve sorumluluk üstlenebileceğini göstermektedir. Bu çalışma, Türkiye'deki kriz dönemlerinde halk eğitim merkezleri ve olgunlaşma enstitülerinin toplumsal sorumluluklarını ve bu krizlerin eğitim merkezlerinin işleyişine etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın odak noktası, bu kurumların yöneticilerinin kriz dönemlerindeki tutumları, aldıkları önlemler ve stratejilerin neler olduğunun tespit edilmesidir. Bu bağlamda, deprem, savaş, pandemi, sel ve orman yangınları gibi kriz dönemlerinin, eğitim merkezlerinin işleyişine, eğitim politikalarına ve topluma sundukları hizmetlere olan etkileri ele alınacaktır. Bu çalışma, Türkiye'nin bu tür krizlere karşı eğitim alanında nasıl bir yol izlediğini, kriz yönetimi süreçlerinde eğitim kurumlarının rolünü ve toplumsal dayanıklılığın artırılmasında bu kurumların nasıl bir katkı sağlayabileceğini ortaya koymayı hedeflemektedir. Bu amaçlar doğrultusunda, Antalya’nın 5 merkez ilçesinde yer alan halk eğitimi merkezleri ile Olgunlaşma Enstitüsü’ndeki yöneticilerden 11 sorudan oluşan görüşme formu üzerinden veri toplanarak nitel analiz yapılmıştır. Her soru üzerinden alt başlıklar belirlenerek kriz durumlarında yaygın eğitim kurumlarının kriz durumlarındaki rolü ve sorumluluğu belirlenmeye çalışılarak, kurumların bu tür zamanlarda toplumsal dayanıklılığın artırılmasında nasıl bir katkı sunduğu ortaya konmuştur.