Lykia Bölgesi ve termessos teritoryumu yapıları üzerindeki Phallus kabartmaları

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FARUK FURKAN YAŞA

Danışman: İsa Kızgut

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Paleolitik Dönem ile birlikte ortaya çıkan ve neredeyse bütün uygarlıklarda çeşitli biçimlerde kendisine yer bulmuş bir sembol olan phallus insanlığın kültürel tarihinin en önemli öğelerden birisidir. Tarih boyunca birbirlerini tamamlayan dişil ve eril semboller ilginçtir ki neredeyse bir arada hiç betimlenmemiştir. Dişil semboller daha çok bütüncül olarak plastik sanata yansırken, phallus ait olduğu bedenden bağımsız bir şekilde betimlenmiştir. Phallus betimlemeleri apotropaik, yönlendirme, bereket, eril güç, aksesuar ve mimari unsur olarak insanlık tarihinde yerini almıştır. Tez çalışmasının kapsamını oluşturan Lykia Bölgesi'nde; Ksanthos, Patara, Arykanda, Tlos, Kelbessos, Kitanaura ve Pınara olmak üzere toplamda 7 kentte phallus kabartmalarına rastlanmıştır. Dağılım olarak bakıldığında phallus kültünün batı ve kuzeydoğu Lykia'da daha fazla benimsendiği görülmektedir. Batı ve kuzeydoğu Lykia'da bu denli sık rastlanmasının temelinde buradaki kentlerin sahip oldukları stratejik konumları, ticaret hacimleri, sosyo-ekonomik ve dini faktörleri bulunmaktadır.