İdeolojinin Haber Üretimine Etkisi: 2019 İstanbul Büyükşehir Belediyesi Seçimleri Örneği

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gazetecilik Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAKKI AKGÜN

Danışman: Emel Arık

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Demokratik toplumlarda yasama, yürütme ve yargının ardından dördüncü güç olarak konumlandırılan medyanın bir propaganda aracı olarak ideolojilerin yayılmasındaki yeri ve önemi, haber aktarım sürecinde ideolojilerin biçimlendirici rolü pek çok iletişim araştırmasına konu olmaktadır. Sahiplik yapısının bir yansıması olarak ideoloji, aynı haberlerin farklı ideolojilere mensup yayın organlarında farklı şekillerde biçimlendirilmelerine neden olmaktadır. Bu çalışmada 2019 yılında sıkça tartışılan İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçiminin Türk basınında nasıl haberleştirildiği, farklı gazeteler örnekleminde söylem analizi yöntemiyle analiz edilmiş, böylelikle ideolojik farklılıkların ve sahiplik yapılarının ilgili haber metinlerinin inşasında etkinlikleri ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Söylem analizi yöntemi ile incelenen metinler 2019 İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı seçiminin tekrarlandığı 23 Haziran 2019'dan önceki 15 gün içerisinde Hürriyet, Sabah, Akit, Yeni Şafak, Akşam, Sözcü, Cumhuriyet, Birgün ve Yeniçağ gazetelerinin ilk sayfalarında yer alan ilgili haberlerden seçilmiştir. Analizlerin sonucunda esas görevleri toplumu doğru ve tarafsız bilgilendirmek olmasına karşın dokuz gazetenin de haber seçimleri ve haber içeriklerinde sahiplik yapıları ve ideolojik tutumlarıyla örtüşen farklı gerçeklikler tasarladıkları ortaya çıkmıştır.