Göğüs ağrısı ile acil servise başvuran ve STEMI olmayan hastalarda hs-cTn ölçümü ile akut koroner sendrom değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OĞUZHAN DURUKAL

Danışman: SEÇGİN SÖYÜNCÜ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Acil servise göğüs ağrısı şikâyeti ile başvuran ve ST-segment elevasyonu olmayan hastaların yönetiminde yüksek duyarlılıklı kardiyak troponin (hs-cTn) ölçümleri ve yapılandırılmış algoritmalar kritik bir role sahiptir. Literatürde hızlandırılmış troponin takip protokollerinin etkinliği kanıtlanmış olsa da gerçek hayat verileriyle bu yaklaşımların kısa dönem olumsuz klinik sonlanımları öngörme gücünün değerlendirilmesine halen ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmanın amacı; kardiyak tipte göğüs ağrısı ile acil servise başvuran ve ST elevasyonlu miyokard infarktüsü (STEMI) olmayan erişkin hastalarda, başvuru anı ile kısa aralıklı yinelenen hs-cTn ölçümlerinin, mutlak delta değişimlerinin ve elektrokardiyogram (EKG) bulgularının 30 günlük olumsuz sonlanımlar ile ilişkisini incelemek ve bu sonlanımı öngörmeye yönelik lojistik regresyon modellerinin ayırt ediciliğini değerlendirmektir. Bu çalışma, Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Servisi'nde 1 Ocak 2024 – 31 Mart 2024 tarihleri arasında yürütülen tek merkezli, retrospektif ve gözlemsel bir klinik araştırmadır. Araştırmaya kardiyak tipte göğüs ağrısı olan, STEMI dışlanan ve en az bir hs-cTn ölçümü bulunan toplam 1139 ardışık hasta dâhil edilmiştir. Hastaların demografik özellikleri, vital bulguları, şikâyet başlangıç süreleri, EKG sınıflandırmaları (normal/anormal), başvuru anı troponin (HscTn0) ve seri delta (2. ve 3. saat) değerleri ile 30 günlük kardiyak takip verileri (olumsuz sonlanım) hastane kayıt sisteminden elde edilmiştir. İstatistiksel analizlerde dağılımların normal olmaması sebebiyle non-parametrik testler kullanılmış; olumsuz sonlanımı öngörmek üzere uç değer baskısını azaltmak amacıyla logaritmik dönüşümlü troponin verisi ln(HscTn0) kullanılarak binomiyal lojistik regresyon modelleri oluşturulmuştur. Çalışmaya dâhil edilen hastaların %22,2'sinde (n=253) olumsuz sonlanım saptanmıştır. Olumsuz sonlanım izlenen grupta HscTn0 düzeyleri (medyan 23,9 ng/L), izlenmeyen gruba (medyan 3,00 ng/L) kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p<0,001). Seri ölçümlerde 2. saat (delta2h) ve 3. saat (delta3h) delta değişimleri de olumsuz sonlanım olan grupta belirgin olarak daha yüksek saptanmıştır (p<0,001). Olumsuz sonlanım gösteren olgularda anormal EKG oranı (%70,3) ve konsültasyon gereksinimi (%68,4) anlamlı derecede daha sıktır. Lojistik regresyon analizinde ln(HscTn0) değeri olumsuz sonlanım için güçlü bir bağımsız yordayıcı olarak bulunmuş (AUC=0,822) ve modele EKG sınıflamasının eklenmesiyle bu ayırt edicilik düzeyi (AUC=0,826) sınırlı fakat anlamlı şekilde artmıştır. Yaş değişkeninin ise modele ek bir katkısı saptanmamıştır. Acil serviste ST elevasyonu olmayan akut koroner sendrom (NSTE-AKS) şüphesiyle değerlendirilen hastalarda, başvuru anındaki hs-cTn düzeyi kısa dönem olumsuz klinik sonlanımları öngörmede tek başına oldukça güçlü bir biyobelirteçtir. Başvuru biyobelirteç verisinin elektrokardiyografik bulgularla entegre edilmesi, acil servis triyajında risk ayrımını desteklemekte ve daha güvenli klinik karar süreçlerinin oluşturulmasına katkı sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Akut koroner sendrom, Göğüs ağrısı, Yüksek duyarlılıklı troponin