Telefonla problem çözme müdahalesinin şizofreni tanılı bireylerin ilaç tedavisine uyumuna etkisi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA USLU

Danışman: Kadriye Buldukoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı şizofreni tanılı bireylerde "Telefonla Problem Çözme Müdahalesi"nin ilaç tedavisi uyumuna etkisini belirlemektir. Yöntem: Öntest sontest yöntemi kullanılarak yürütülen bu randomize kontrollü çalışmaya 21 müdahale ve 24 kontrol olmak üzere toplam 45 şizofreni tanılı hasta katılmıştır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, İçgörünün Üç Bileşenini Değerlendirme Ölçeği, İşlevselliğin Genel Değerlendirilmesi Ölçeği Tıbbi Tedaviye Uyum Oranı Ölçeği ve Son Değerlendirme Formu kullanılarak toplanmıştır. Her iki gruba da taburculuk öncesi "İlaç Tedavisine Uyum Eğitimi" verilmiştir. Taburculuk sonrasında kontrol grubuna kliniğin rutin uygulamaları ile müdahale grubuna ise iki ay süresince toplam sekiz takip araması olacak şekilde "Telefonla Problem Çözme Müdahalesi" kullanılarak bakım verilmiştir. Veriler nonparametrik testler kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışma sonrasında müdahale grubunda kendi isteği ile ilaç bırakmama (p<0,001) ve ilaç tedavisinin gerekliliğine inanma oranının arttığı (p=0.008), kontrol grubuna kıyasla da bu artışın istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Uygulama sonrasında müdahale grubunun Tıbbi Tedaviye Uyum Oranı Ölçeği puanı artarken (p<0.001) kontrol grubunun azalmıştır (p=0.001). Müdahale grubunun ölçek puanının, kontrol grubuna kıyasla daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.001). Sonuç: Bu çalışma Telefonla Problem Çözme Müdahalesinin şizofreni hastalarının ilaç kullanım özellikleri ve ilaç tedavisi uyumu üzerinde olumlu etkileri olduğunu göstermiştir. Bunun yanı sıra telefonun psikiyatri hemşireliği klinik uygulamalarına aktarımı konusunda yol gösterici olmuştur. Anahtar Kelimeler: tele-hemşirelik, telefon, tedavi uyumu, şizofreni, problem çözme