Tütsülenmiş Gıdaların Tüketici Tercihlerine Etkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Turizm Fakültesi, Gastronomi Ve Mutfak Sanatları, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜRKAN TOLUN
Danışman: Ferhan Balcı Torun
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma tütsülenmiş gıdaların beğenilirlik açısından tüketim durumunu, tüketicilerin tercihlerinde bir gıda maddesinin normal versiyonu ile tütsülenmiş versiyonuna yönelik tutumlarını ve tüketicilerin tütsülenmiş gıda tercihlerini etkileyen faktörleri detaylandırmakta ve ölçmektedir. Bu çalışma, tütsülenmiş yiyeceklerin tüketici niyeti üzerindeki etkisini deneyimsel değer kuramı ve sağlık algısı gibi değişkenler ışığında incelemektedir. Tütsülenmiş yiyeceklerin lezzet algısı, sağlık algısı ve tüketim niyeti arasındaki ilişkiler, yemek çeşitliliği arayışının aracı etkileriyle birlikte ele alınmaktadır. Bu araştırma, alanyazına katkı sağlayarak, tütsülenmiş yiyeceklerin tüketici davranışları üzerindeki etkilerini daha derinlemesine analiz etmeyi amaçlamıştır. Bu doğrultuda, çalışmada tütsülenmiş gıdaların beğenilirlik açısından tüketim durumunu araştırmış ve tüketicilerin tercihlerinde bir gıda maddesinin normal versiyonu ile tütsülenmiş versiyonuna yönelik tutumlarını belirlemiştir. Nicel araştırma deseni ve yapısal eşitlik modelinin kullanılması, çalışmanın güçlü bir analitik çerçeveye dayalı olarak değişkenler arasındaki etkileşimleri etkili bir biçimde test etmesini mümkün kılmaktadır. Bu yaklaşım, tütsülenmiş yiyeceklerin lezzet algısı ve sağlık algısı ile tüketici niyeti arasındaki ilişkileri güvenilir bir şekilde ortaya koymayı hedeflemektedir. Bu araştırma, tütsülenmiş yiyeceklerin tüketici niyeti üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlayan nicel bir çalışmadır. Veriler, çevrimiçi anket aracılığıyla toplanmış ve yapılandırılmış bir anket formu kullanılmıştır. Ankette Tütsülenmiş Gıdaları Tüketme Niyeti Ölçeği için 11 soru, üçüncü bölümünde Sağlık Algısı Ölçeği için 6 soru, dördüncü bölümünde Çeşitlilik Arayışı Ölçeği için 8 soru ve beşinci bölümünde Tütsülenmiş Gıdalara Yönelik Tutum Ölçeği için 7 soru yer almaktadır. Demografik bilgiler betimsel istatistik yaklaşımlarından frekans ve yüzde kullanılarak SPSS 27.0 yazılımı yardımıyla incelenmiştir. Veri analizi için doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ve ardından yapısal eşitlik modeli (YEM) ile yapılmıştır. DFA ve YEM için AMOS programı kullanılarak incelenmiştir. Bulgular; tütsülenmiş yiyeceklerin lezzet algılaması, tüketicilerin sağlık algılamalarını istatistiksel olarak anlamlı şekilde etkilememektedir. Tütsülenmiş yiyeceklere ilişkin lezzet algılaması, tüketicilerin tütsülenmiş yiyecekleri tüketme niyetini istatistiksel olarak anlamlı şekilde etkilemektedir. Tüketicilerin sağlık algılaması, tütsülenmiş yiyecekleri tüketme niyetlerini doğrudan olumlu şekilde istatistiksel olarak anlamlı şekilde etkilemektedir. Tütsülenmiş yiyeceklerin lezzet algılamasının tüketicilerin tütsülenmiş yiyecekleri tüketme niyeti üzerindeki etkisinde çeşitlilik arayışının kısmi aracılık etkisi vardır. Sağlık algısının tüketicilerin tütsülenmiş yiyecekleri tüketme niyeti üzerindeki etkisinde çeşitlilik arayışının aracılık etkisi yoktur.