Ameliyathanede Çalışan Ekip Üyelerinde Dikkat Dağıtıcı Unsurların İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GAMZE KAYAASLAN

Danışman: Emine Çatal

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Bu araştırmada ameliyathanede çalışan ekip üyelerinde dikkat dağıtıcı unsurların ve etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı nitelikte olan araştırma; bir üniversite hastanesi, bir eğitim ve araştırma hastanesinde yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini iki farklı kurumun ameliyathanelerinde çalışan ameliyathane hemşireleri, cerrahları, anestezistleri ve anestezi teknikerleri oluşturmuştur. Araştırma örneklemine; çalışmaya gönüllü katılan ve yazılı onayı olan 251 sağlık profesyoneli dahil edilmiştir. Verilerin toplanmasında; Tanıtıcı Bilgi Formu ve Ameliyathanede Dikkat Dağıtıcı Unsurlar İndeksi (DiSI) kullanılmıştır. Veriler, SPSS 22.0 programı ile bilgisayar ortamında analiz edilmiştir. Bulgular: Ameliyathane ekibindeki sağlık profesyonelleri, ameliyat salonlarında dikkatlerini dağıtan öncelikli unsurların sıklıkla "yorgunluk" (%56.52), "mevcut olmayan veya çalışmayan ekipman" (%53.57) ve "ortam gürültüsü" (%53.57) olarak bildirmiştir. Ameliyathanede dikkat dağıtıcı unsurların görülme sıklığında, hataya katkı ve hedefleri engelleme düzeyine ilişkin bildirimlerinde meslek grupları arasında anlamlı farklar olduğu bulunmuştur. Ameliyathanede ekibin hata yapmaya katkısı ve hedefleri engellemesi açısından dikkat dağıtıcı unsurlarda ilk sırada "mevcut olmayan veya çalışmayan ekipman", ikinci sırada "yorgunluk" ve üçüncü sırada "dikkat kaybı" olduğu saptanmıştır. Sonuç: Ameliyathanedeki dikkat dağıtıcı unsurlar arasında en sık görülen maddenin "yorgunluk" olduğu; hataya katkısı ve hedefleri engellemesi açısından ise en etkili maddenin "mevcut olmayan/çalışmayan ekipman" maddesi olduğu görülmüştür. Ameliyathane ekip üyelerinin dikkat dağıtıcı unsurların görülme sıklığı açısından bildirimlerinde mesleğin, eğitim düzeyinin, yaşın, cinsiyetin, mesleki deneyimin ve ameliyathane deneyiminin anlamlı fark oluşturduğu ortaya konmuştur. Anahtar Kelimeler: Ameliyathane, ameliyathane hemşiresi, anestezist, cerrah, dikkat dağıtıcı unsurlar.