İnmeli hasta ve bakım verenlerine evde sağlık hizmetleri kapsamında uygulanan sanal ev ziyaretinin etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BİYOİSTATİSTİK VE TIBBİ BİLİŞİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASEMİN DEMİR AVCI
Danışman: Neşe Zayim
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışma, İnmeli hastalar ve bakım verenler için sanal evde bakım hizmetinin etkinliğini ve kullanıcıların uygulama hakkındaki görüşleri değerlendirmektedir. Bu amaçla, sanal ve yüz yüze ev ziyaretleri arasında hizmet sunumunda geçirilen zaman, ulaşım (km) ve hastaların plansız randevu ve acil başvuruları ile bakım verenlerin yeterliği açısından anlamlı fark olup olmadığı incelenmiştir. Yöntem: Bu araştırmada nicel ve nitel yöntemin birlikte kullanıldığı karma araştırma modeli kullanılmıştır. Nicel kısmı 48 bakım veren ve inmeli hasta, nitel kısmı 15 bakım veren ile gerçekleştirilmiştir. Nicel kısmında girişim grubuna sanal ev ve kontrol grubuna yüz yüze ev ziyareti en az iki kez üç ay uygulanmıştır. Sanal ev ziyareti için mobil aplikasyon (evital) kullanılmıştır. Sanal ev ziyaretine katılan bakım verenler ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Sanal ve yüz yüze ev ziyaretleri arasında ziyaret süresi zaman açısından anlamlı fark gözlemlenmez iken, ulaşım açısından da iki grup arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Plansız randevu alma oranı girişim grubunda %23.8, kontrol grubunda %60.0'dır (χ2 = 5.528, p = 0.028). Acil başvuru oranları da girişim grubunda %19.0, kontrol grubunda %65.0 olarak farklılık göstermiştir (χ2 = 8.912, p = 0.002). Bakım verenlerin yeterlikleri açısından da iki grup arasında anlamlı fark bulunmuştur. Nitel analizde, bakım verenlerin sanal ev ziyaretleriyle ilgili görüşleri, sanal ev ziyareti deneyimleri, algılanan avantajlar ve dezavantajlar, tercihler ve önerileri olmak üzere beş tema altında belirtilmiştir. Sonuç: Sanal ziyaretlerin hastaların sağlık yönetimine katkı sağladığını ve gereksiz acil başvurularını azalttığını göstermektedir. Sanal ziyaretlerin, bakım verenlere bilgi ve destek sağlama noktasında etkili olduğu görülmüştür. Bu sanal ev ziyareti etkinliğinin yüz yüze ev ziyaretini destekleyici bir model olarak kullanılması önerilmektedir.