Futbol taraftar kimliği envanterinin geliştirilmesi ve psikometrik niteliklerinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DOĞUKAN BATUR ALP GÜLŞEN
Danışman: TENNUR YERLİSU LAPA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bireylerin bir takımın taraftarı olarak rollerine yükledikleri anlamın anlaşılmasında yardımcı olduğundan, taraftar kimliğini daha fazla araştırmak için paydaş teorisinin çalışmanın önemli bir noktasında olduğu düşünülmektedir. Bu bağlamda araştırmanın temel amacı; futbol taraftar kimliği envanterinin geliştirilmesi ve psikometrik niteliklerinin incelenmesidir. Yöntem: Araştırmanın amacı ve kapsamında ölçek geliştirme yöntemlerinden en yaygın olarak kullanılan Rensis Likert'in "dereceleme toplamlarıyla ölçekleme" modeli kullanılacaktır. Bu modelin seçilmesinin nedeni ölçek oluşturmadaki işlemler bakımından diğer modellerden daha ekonomik olmasıdır. Ölçek geliştirme aşamasında madde havuzu, uzman görüşü, deneme ölçümü, açımlayıcı faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi ve psikometrik niteliklerin incelenmesi sırası ile yapılmıştır. Bulgular: Araştırmanın ilk bölümünde kompozisyonlar ile birlikte 96 maddeden oluşan madde havuzu ile uzman görüşüne gidilmiştir. Uzman görüşü sonucu 75 madde ile deneme ölçümü gerçekleştirilmiştir. Deneme ölçümü sonucu 19 madde çıkarılarak 56 maddelik form oluşmuştur. Açımlayıcı faktör analizi için tekrar veri toplanmış ver gerçekleştirilen analiz sonucunda 22 maddeden oluşan nihai envanter elde edilmiştir. Elde edilen 22 madde ile doğrulayıcı faktör analizi gerçekleştirilmiş ve futbol taraftar kimlik envanteri 22 madde ile doğrulanmıştır. Ayrıca geliştirilen ölçeğinin psikometrik nitelikleri incelenmiş ve futbol taraftarları kimlik incelemeleri için geçerli ve güvenilir bir envanter olduğu desteklenmiştir. Sonuç: Futbol taraftar kimliğinin geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğunu söylemek mümkündür. Yapılan analizler sonucunda futbol taraftarlarını daha iyi anlayabilmek adına futbol taraftar kimlik envanterinin kullanılmasının fayda sağlayacağı düşünülmektedir.