Vehbe Ez-Zühaylî'nin 'Et-Fefsîru'l- Münîr' Adlı Eserinde Peygamber Kıssaları Bağlamında Kur'ân Kıssalarına Yaklaşımı

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi, Temel İslam Bilimleri Bölümü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Hatice ÖZ

Danışman: Eyüp Yaka

Özet:

Kur'ân-ı Kerim; içerdiği emir, yasak, ilke ve mesajları ile insanlara rehberlik etmesi için Allah (c.c) tarafından gönderilen ilahi kitaptır. İnsanlardan ayetler üzerinde düşünmesi, anlamaya çalışması ve emirleri ile nehiylerine uyulması istenirken, Kur'ân bu mesajlarını iletmek ve ilkelerini sunmak için birtakım üslup ve metotlara sahiptir. Geçmiş peygamberlerin ve kavimlerinin yaşadıkları olayları anlatan kıssalar da Kur'ân'ın mesajlarını iletmek için kullandığı metotlardan biridir. Kıssalar hakkındaki ayetler, Kur'ân ayetlerinin tamamına kıyasla dörtte bir oranından fazla olması dikkat çekicidir. Müfessirler de kıssalara önem vermiş, anlatımı için çeşitli yöntem ve teknikler kullanmışlar ve müelliflerin yaklaşımlarına göre kıssaları ele alış şekilleri çeşitlilik göstermiştir. Vehbe ez-Zühaylî'nin "Et-Tefsiru'l-Münîr" Adlı Eserinde Peygamber Kıssaları Bağlamında Kur'ân Kıssalarına Yaklaşımı" başlığında ele alınan bu çalışma giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde tezin problematiği, amacı, metodu, konunun içerik ve kaynaklar bazından sınırlandırılması ve konuya dair yapılmış çalışmalardan farkının açıklandığı kaynak değerlendirme yapılmıştır. Birinci bölümde et-Tefsiru'l Münîr'in yazarı Vehbe ez-Zühaylî'nin hayatı, eğitimi, görevleri ve eserleri gibi müellifi tanıtıcı bilgilere yer verilmiştir. Konu hakkında kıssa kavramının sözlük ve ıstılah anlamları, kıssaların Kur'ân'da anlatılmasının amaç ve işlevleri, sınıflandırılması ve anlatım yöntemlerinden bahsedilmiştir. Ayrıca et-Tefsiru'l-Münîr'in tanıtımı yapılmış, özellikleri, kaynakları, metodu ve tefsir ilmi içindeki yeri incelenmiştir. İkinci bölümde Vehbe ez-Zühaylî'nin kıssaları ele alış yöntemleri işlenmiştir. Buna göre Zühaylî'nin kıssaları Kur'ân'ın eğitim yöntemlerinden biri olduğunu düşündüğü ve bu sebeple de kıssaları ele alışında da pek çok noktaya önem verdiği görülmüştür.