Hemşirelik Bakımında Estetik Duyarlılık, Tanımı ve Özelliği: Temellendirilmiş Teori Çalışması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYŞEGÜL KORKMAZ DOĞDU
Danışman: Emine Kol
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Araştırma, hemşirelik bakımında fark yaratan eylemlerin duyarlılık ve estetik temelinde açıklanması, estetik duyarlılık kavramımın oluşturulması ve ilişkili faktörlerle birlikte bir model ortaya koymak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Yöntem: Araştırmada yapılandırmacı temellendirilmiş kuram yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın veri kaynakları bireysel ve odak grup görüşmeleri ve memolardır. Veri toplama ve analizi eş zamanlı yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemi, bir üniversite hastanesinde çalışan, duyarlılığı ve farkındalığı yüksek, rutinin dışında hastaya iyi gelen uygulamayı gerçekleştiren hemşirelerdir. Verilerin analizinde ilk kodlama, odaklı kodlamalama ve kuramsal kodlama takip edilmiştir. Bulgular: Araştırmada duyarlılık ve estetiğin tanımı, mesleki duyarlılık, yönelim anı ve eyleme geçme, estetiği içeren duyarlılık davranışlarını açıklayan kuramsal kod, kuramsal kodlara bağlı odaklı kodlamalar ve alt kategoriler belirlenmiştir. "Estetik duyarlılık" kavramsal çerçevesi, duyarlılık davranışlarından estetik boyuta geçişi yansıtan; "Duyarlılıktan estetiğe geçişte istek ve çaba" ve "Estetik içeriğe sahip duyarlılık davranışları"dır. Katılımcılar, duyarlılıktan estetiğe geçen eylemlerde vicdani rahatlık ve mutluluk hissinin ötesinde hemşire hasta arasında unutulmayan anıların oluştuğu, hemşirelerin bu anıları paylaşmaktan dolayı mutlu olduğu, hastanın iyiye gitmesinde mesleki rolünü görmeye bağlı başarma hissi yaşadığı belirlenmiştir. Sonuç: Verilere temellendirilerek oluşturulan "Estetik duyarlılık" kavramsal çerçevesi ve ilişkili faktörleri bir "Duyarlılıktan Estetiğe Geçiş" modeline göre açıklanmaktadır. Bu modele göre merkezden dışarı doğru altın oranda ilerleyen bir yönelim ve estetik alanı bulunmaktadır. Estetiği içeren duyarlılık davranışlarının temelinde mesleki duyarlılık, empati, insanı anlama çabası, vicdan ve insan odaklı olma özellikleri etkilidir.