Denetimli serbestlik altındaki kamu hizmeti yükümlülerinin kent deneyimleri: Antalya üzerine bir araştırma
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: TUĞÇE TUNCA
Danışman: Gönül Demez
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Denetimli serbestlik, suça yönelen kişinin rehabilitasyonunu ve toplumla bütünleşmesini gözeten bu sayede suç tekrarını önlemeyi hedefleyen bir ceza uygulamasıdır. Denetimli serbestlik kapsamında yer alan "kamuya yararlı bir işte ücretsiz olarak çalıştırılma" diğer adıyla "kamu hizmeti" cezası da bir seçenek yaptırım olarak yükümlünün bir kamu kurumunda veya kamu yararına hizmet veren özel bir kurumda ücretsiz olarak çalışmasını ve bu yolla çalışma disiplini, zamanını planlama, kurallara uyma, başkalarının haklarına saygı gösterme gibi konularda gerekli beceri ve tecrübeyi edinmesini hedeflemektedir. Hapis cezasına bir alternatif olan denetimli serbestlik kapsamında rehabilitasyon ve yeniden sosyalleşme süreçleri kişinin zaten içinde bulunduğu toplumsal bağlamda yürütülmektedir. Bu durum amacı yükümlüyü rehabilite ederek toplumsal hayata katılımını desteklemek olan bir ceza uygulamasını "denetimli" ama "serbest" olan yükümlülerin yeniden sosyalleşme süreçlerine odaklanarak tartışmayı önemli hale getirmektedir. Buradan hareketle bu tez çalışması kamu hizmeti yapan denetimli serbestlik yükümlülerinin gündelik hayat pratiklerini ve kentle ilişkilenme deneyimlerini konu edinmektedir. Çalışmanın ana sorunu yükümlü olmayı merkeze alarak kamu hizmeti yaptırımına tabi olan kişilerin kentte dolayısıyla da toplumsal yaşamda var olma durumlarını anlamak ve görünür kılmak üzere şekillenmiştir. Tez çalışması bu temel sorundan hareketle Antalya Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde gerçekleştirilen bir alan araştırmasının sonucudur. Niteliksel yöntemin benimsendiği alan araştırması kamu hizmeti yapan 16 kadın, 26 erkek 42 kişiyle yapılan yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar, yine bu süreçte hem yükümlülerle hem de müdürlük personeliyle gerçekleştirilen enformel sohbetler ile gözlemler doğrultusunda oluşturulan nitel verileri içermektedir. Çalışmanın kavramsal ve kuramsal yaklaşımına göre kent deneyimi; yükümlülerin kentsel fırsatlara erişimleri bağlamında kentle bütünleşme pratiklerini anlamaya imkân verirken eleştirel bir gündelik hayat analizi ile yükümlülerin kentle bütünleşme süreçlerinde etkili olan kentin yapısal unsurlarını görünür kılmak mümkün olmaktadır. Bu bağlamda çalışma kapsamında kamu hizmeti yapan yükümlülerin yeniden sosyalleşme süreçleri; kendi anlam dünyalarını ve deneyimlerini yansıtan anlatıları doğrultusunda; "ceza deneyimlerinden önce", "suçla ilişkilenme deneyimlerinde", "cezayı deneyimledikleri süreçte" ve "cezalarını deneyimledikleri kurumdaki" gündelik rutinlerine ve böylece kentle bütünleşme pratiklerine odaklanarak tartışılmaktadır. Anahtar kelimeler: Denetimli serbestlik, Kamu hizmeti cezası, Kent deneyimi, Gündelik hayat.