Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sosyal bilgiler kavramına ilişkin bilişsel yapılarının çiz-yaz-anlat tekniği ile incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ESRA KAYA
Danışman: Serpil Demirezen
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bireylerin zihninde var olan kavramları ile bu kavramların nasıl organize olduklarını ortaya çıkarmak için birçok yöntem ve teknik kullanılmaktadır. Bu doğrultuda sosyal bilgiler öğretmen adaylarının bilişsel yapılarındaki sosyal bilgiler kavramı araştırılmıştır. Araştırmanın amacına yönelik bu çalışmada fenomenoloji deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, 2022-2023 akademik yılında Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesinde sosyal bilgiler öğretmenliği bölümünün birinci ve dördüncü sınıflarında öğrenim gören 86 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Araştırmada çiz-yaz-anlat formu kullanılmıştır. Çiz-yaz-anlat formu üç aşamada gerçekleştirilmiştir. Birinci aşamada sosyal bilgiler kavramı üzerine çizimler, ikinci aşamada çizimlerden bir tanesine yönelik kompozisyon yer almaktadır. Üçüncü aşamada ise öğretmen adayları ile görüşme yapılmıştır. Verilerin analizinde içerik analizi kullanılmıştır. Çiz-yaz-anlat formundan elde edilen verilerden kod, tema ve frekanslar yoluyla tabloları oluşturulmuştur. Araştırmanın sonucunda birinci sınıf öğretmen adayları çizim aşamasında en çok eğitim temasını, dördüncü sınıf öğretmen adayları ise en çok birey ve toplum temasını tekrarladıkları görülmüştür. Kompozisyon aşamasında birinci sınıf öğretmen adayları en çok toplumsal yaşam temasını, dördüncü sınıf öğretmen adayları en çok eğitim temasını tekrar etmişlerdir. Anlat aşamasında ise her iki sınıf düzeyinde de en çok tekrar edilen yönetim teması olduğu tespit edilmiştir. Bu veriler kapsamında birinci ve dördüncü sınıf öğretmen adaylarının sosyal bilgiler kavramını bildikleri, sınıf seviyesi arttıkça kavram yanılgılarının azaldığı, sosyal bilgiler kavramı ile ilgili bilgilerin arttığı ve sosyal bilgiler kavramını diğer kavramlarla ilişkilendirdikleri tespit edilmiştir. 1, 2, 3 ve 4. sınıf seviyelerindeki sosyal bilgiler öğretmen adaylarının bilişsel yapılarında yer alan sosyal bilgiler kavramını çiz-yaz-anlat tekniği kullanarak bilişsel yapılarındaki farklılık araştırılabilir. Anahtar Kelimeler: Bilişsel yapı, Sosyal bilgiler kavramı, Çiz-yaz-anlat tekniği