Gestasyonel diyabet taramasında tek basamaklı 75 gr glukoz tolerans testi ile iki basamaklı 50 gr-100 gr glukoz tolerans testinin karşılaştırılması ve postpartum glukoz tolerans testi ile korelasyonlarının belirlenmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri Bölümü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KUTLAY AYTAŞ YAZANEL
Danışman: İbrahim İnanç Mendilcioğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, randomize prospektif olarak 2014 yılı Ocak - Aralık ayları arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine başvuran ve GDM taraması yapılması planlanan 857 gebede yapıldı. Hasta sayımız, 24-28. gebelik haftalarında olan, 75 gr OGTT ile tanı alan grupta 50 hasta, 50 gr - 100 gr OGTT ile tanı alan grupta 50 hasta (11 kişi iki basamaklı test ile dış merkezde tanı alarak sonraki takibine kliniğimizde devam etmiştir) olmak üzere toplam 100 hastadan oluşmaktadır. Çalışmamızda, tek basamaklı 75 gr OGTT ve iki basamaklı 50 gr-100 gr OGTT ile GDM tanısı alan hastalara postpartum 6. haftada 75 gr OGTT yaparak olumsuz gebelik sonuçları ve postpartum anormal glukoz sonuçları açısından karşılaştırmayı amaçladık. Maternal özellikler açısından karşılaştırıldığında gruplar arasında kilo, boy, BMI, yaş, gravida ve parite açısından fark görülmedi. Gruplar arasında fetal doğum ağırlıkları, doğum haftaları ve doğum şekilleri açısından da fark yoktu. GDM'nin olumsuz gebelik sonuçlarından olan makrozomi, preeklampsi ve preterm doğum açısından yapılan incelemede gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunamadı. Hastalara tedavi yöntemi olarak sunulan yalnızca diyet ve insülin seçenekleri arasında da iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. 75 gr OGTT ile tanı alan gruptaki HbA1c bakılma haftası ortalama 28,5 iken, 50 gr - 100 gr OGTT ile tanı alan grupta HbA1c bakılma haftası ortalama 30'dur. Mevcut farklılık iki basamaklı testte tarama yapıldıktan sonra eşik değeri geçen hastaların tanı testine tabi tutulmasından kaynaklandığı düşünülmüş olup, HbA1c bakılma haftaları açısından aralarındaki fark istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,0009). Gebelik sırasında bakılan HbA1c değerleri açısından iki grup arasında yapılan karşılaştırmada, 75 gr OGTT ile tanı alan grubun HbA1c ortalaması, 50gr-100gr OGTT ile tanı alan gruba göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Postpartum 75 gr OGTT ile WHO kriterleri kullanılarak belirlenen bozulmuş açlık glukozu, bozulmuş glukoz toleransı ve diyabet tanısı konulan hasta sayıları açısından da iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunamadı. Bozulmuş açlık glukozu, bozulmuş glukoz toleransı, diyabet tanısı konulan hastalar postpartum anormal glukoz değeri olan hasta grubu adı altında toplandı. Tek basamaklı test ( 75 gr OGTT) sonrası postpartum değerlendirmede anormal glukoz değerine sahip hasta oranı %18 iken, iki basamaklı (50 gr - 100 gr OGTT) test sonrası bu oran %20 idi. Aralarında istatistiksel bir fark yoktu. Postpartum anormal glukozu olan grupta, gebelikte bakılan HbA1c değeri anlamlı derecede yüksek bulundu (p<0,0009). Her iki grupta kendi içinde WHO kriterlerine göre anormal postpartum glukoz değeri olan ve normal postpartum glukoz değeri olanlar olmak üzere hastalar ikiye ayrıldı. Hem 75 gr OGTT ile tanı alan grupta, hem de 50 gr-100 gr OGTT ile tanı alan grupta postpartum anormal glukoz değerleri olan hastalarda, gebelikte bakılan HbA1c değerleri istatistiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulundu. Yüksek HbA1c değerleri ile anormal postpartum glukoz değerindeki arasındaki birliktelik genel toplamda da mevcuttu. Çalışmamızda her iki teste göre konulan GDM tanısı sonrası olumsuz gebelik sonuçları ve postpartum sonuçlar açısından anlamlı fark bulamadık. Dolayısıyla herhangi bir testin üstün olduğunu vurgulayamayız. Çalışmamızda postpartum anormal glukoz değerlerine sahip hastaların, gebelik sırasında da yüksek HbA1c değerlerine sahip olduğu gösterilmiştir. Sonuçta seçtiğimiz GDM tarama testi ile gestasyonel diyabet olarak değerlendirilen hastalarda gebelikte bakılacak HbA1c, hastanın postpartum anormal glukoz değerleri ile karşılaşılması açısından fikir verici olacaktır