Konumsal Mal Olarak Eğitimin Ekonomi Politiği: Türkiye Örneği

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERVET YILDIRIM

Danışman: Servet Akyol

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Daha sonra Bu tezin amacı, kamu ekonomisi literatüründe konumsal mallar yaklaşımı çerçevesinde eğitim hizmetlerinin değerlendirilererek Türkiye özelinde eğitim hizmetlerinin konumsallığını ölçmektir. İkinci dünya savaşı sonrası dönemde özellikle gelimiş ülkelerde daha sonrasında ise nerdeyse tüm dünya ülkelerinde eğitimlilik oranı artmış, okullaşmada tarihin hiçbir evresinde gerçekleşmemiş bir artış yaşanmıştır. Bu büyüme her türlü eğitim düzeyinde kendi içsel dinamikleri içinde gerekleşmiştir. Devletler ve hükümetler ekonomik büyüme ve kalkınmayı gerçekleştirmek için eğitimliliği artırarak, insan sermayesi teorisi çerçevesinde, verimlilik ve becerilerdeki artış ile sağlanabileyeceğini düşünmüştür. Günümüze kadar süren bu eğitimsel genişlemenin kendisiyle birlikte yarattığı kimi sorunlar ortaya çıkmıştır. Eğitim hizmetlerine ilişkin konumsal mallar yaklaşımı bu sorunlardan en önemlilerinden biridir. Eğitimsel genişleme bir aşamaya kadar fırsat eşitliliğini artırsa da belirli bir doyum sonrasından sonra nitelikli eğitim ve onun doğrudan sonucu olan yüksek presitijli iş imkânları artık herkesin ulaşabileceği gerçeklik değildir. Kimi bireylerin elde ettiği kazanımlar başkalarının kaybetmesi pahasına gerçekleşir; zaman, emek ve finansal anlamda israfı içeren bir süreç yaşanır. Bireysel refah ile toplumsal refah arasındaki ilişki kopar, aşırı rekabetçi bir ortamada sosyal anlamda kıt olan prestijli yüksek eğitim ve iş konumları için verilen mücadele sıfır toplamlı bir oyuna dönüşür. Bu bağlamda tez'de konumsal malların tarihsellliği içinde teorik çerçeve çizilecek bu konuya ilişkin farklı teorik yaklaşımlar ele alınacaktır. Daha sonrasında eğitim hizmetleri ile konumsal mallar arasındaki ilişkiyi net bir şekilde ortaya koyabilmek için eğitim ile işgücü piyasası sonuçları konumsal mal perspektifinden değerlendirilecektir. Teorik bölümlerin ardından eğitim hizmetleri ile konumsallık ilişkisi ampirik ve ekonometrik yöntemle Türkiye üzerine değerlendirmeler yapılacaktır. doldurulacaktır.