Toplumsal dilbilim bağlamında kadın dili ve argosu
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜL DİNÇER
Danışman: Emine Atmaca
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Dil, bireylerin kimliklerini belirlemede ve toplumsal ilişkileri şekillendirmede mühim bir rol oynamaktadır. Dilin toplumsal cinsiyet rolleri, kültürel farklılıklar ve iletişim süreçleri üzerindeki etkilerini anlamaya yönelik önemli bir araştırma alanı olarak karşımıza çıkan toplum dilbilimi, bireylerin toplum içerisindeki iletişimlerini, kültürel farklılıklarını ve dilin etkilerini inceleyen disiplinlerden biridir. Sosyal ilişkilerin ve toplumsal normların dil aracılığıyla nasıl şekillendiğini anlamaya çalışan toplumdilbilimin kapsamı oldukça geniştir. Toplumdilbilim, dilin toplumsal boyutunu ele alırken kadın ve erkek dilleri arasındaki bağlantıyı da mercek altına almaktadır. Dil, kültürün önemli bir unsuru olup toplumun gerçeklerini yansıtırken aynı zamanda kültürün yeniden oluşumunu ve devamını da sağlamaktadır. Özellikle ataerkil toplumlarda kadının ikincil konumda olmasının dil üzerindeki yansımaları incelendiğinde, dilin toplumsal cinsiyet rollerini oluşturmadaki etkisi açıkça ortaya çıkmaktadır. Cinsiyet kavramı, biyolojik, toplumsal ve bireysel açılardan ele alınabilen çetrefilli bir konudur. Cinsiyete dayalı dil farklılıklarının nedeni dilbilimsel mi, sosyal hiyerarşi mi yoksa kültürel mi olduğu uzun bir süredir tartışılmaktadır. Dil ve cinsiyet araştırmaları genel olarak iki ana soruya odaklanmaktadır: Birincisi, erkekler ve kadınlar farklı boyutlarda mı konuşurlar? İkincisi, toplumsal yaşamda erkeği ve kadını tanımlayan dil farklı mıdır? Argo, genellikle kaba, teklifsiz ve istenmeyen bir konuşma şekli olarak değerlendirilir. Bu tarz ifadelerin çoğunlukla duygusal durumlarda veya öfkenin kontrol edilememesi durumlarında kullanıldığı düşünülmektedir. Ancak argo kullanımının aslında çok daha karmaşık ve derin bir kavram alanını oluşturduğu unutulmamalıdır. Argo kullanımının dilbilim açısından incelenmesi, dilin evrimi ve değişimi hakkında bize önemli ipuçları vermektedir. Özellikle argo kelime deyim kullanımının kadınlar arasındaki yaygınlığına rağmen, bu konu üzerine fazla düşünülmemektedir. Kadınların kullandığı argo kelime ve deyimlerin derlenmesi ve araştırılması, dilbilim ve halkbilimi açılarından büyük bir önem taşımaktadır. Bu çalışmanın, hem kadınların dil ve iletişim şekilleri hakkında daha fazla bilgi edinmemizi sağlayacağı hem de argo kullanımının toplumsal dinamikler üzerindeki etkilerini anlamamıza yardımcı olacağı ve kadınların argo kullanımının dilin, toplumsal cinsiyet rolleri ve normlarıyla nasıl etkileşime girdiğini anlamamıza yardımcı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Dil, Toplumdilbilim, Toplumsal Cinsiyet, Kadın Dili, Argo, Kadın Argosu