MİMARLIKTA DOĞAL IŞIK VE ESTETİK TASARIMININ ÖRNEKLER ÜZERİNDEN ANALİZ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FJOLA SEZALARI

Danışman: Ayşegül Durukan Arslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Doğal ışığın mimari tasarıma dahil edilmesi, binaların görsel estetiğini artırmakla kalmaz, aynı zamanda kullanıcı konforunu, verimliliği ve enerji tasarrufunu teşvik eder. Yönlendirme, planlı pencere yerleşimi ve ışık yansıtıcı yüzeyler gibi düşünülmüş tasarım ilkeleri kullanarak, mimarlar doğal aydınlatmayı ön planda tutan ve yapay ışık kaynaklarına bağımlılığı en aza indiren mekanlar yaratabilirler. Bu tezin amacı, doğal ışığın başarılı bir mimari ve estetik tasarım elde etmek için nasıl kullanılabileceğini ve bu amaç doğrultusunda hangi araçların ve yöntemlerin tercih edilebileceğini analiz etmektir. Örnek olarak, Frank Gehry tarafından tasarlanan Berlin'deki DZ Bank binası incelenecektir. Açıklayıcı ve gözlemsel yaklaşımları birleştiren nitel bir metodoloji kullanarak, araştırma hem doğal hem de yapay aydınlatmanın mimari estetik ve işlevsellik üzerindeki etkisini analiz eder. İlk olarak, ışık araçlarının ne olduğunu, nerede ve ne zaman kullanıldıklarını ve farklı amaçlara ulaşmak için ışığı nasıl dağıtabileceklerini anlamak için betimleyici yöntem kullanılmıştır. İkinci olarak, bu yaklaşım mimar Frank Gehry'nin mimari faaliyetlere yaklaşımı ve özellikle Berlin'deki DZ Bank üzerindeki vurguyla veri toplanmasında kullanılmıştır. Diğer yandan, gözlemsel yöntem, DZ Bank'taki ziyaret ve veri toplama sırasında, bu vaka çalışmasının daha ayrıntılı bir analizini oluşturmak için kullanılmıştır. Kapsamlı bir literatür taraması ve detaylı bir vaka çalışması aracılığıyla, çalışma ışığın mimari mekanlarda görsel sağlık, ekonomik faydalar ve duygusal iyilik halini nasıl artırdığını incelemektedir. Araştırma, pencereler ve ışıklıklar gibi açıklıkların ve ışığın kalitesini ve dağılımını etkileyen malzemelerin özenli bir şekilde kullanımı göz önüne getirilmiştir. Gehry'nin yenilikçi aydınlatma stratejilerini keşfederek, çalışma doğal ışığın dinamik ve etkileyici iç mekanlar yaratmada nasıl önemli bir rol oynadığını ve mimarinin estetik ve işlevsel niteliklerine önemli ölçüde katkıda bulunduğunu göstermektedir. Bulgular, doğal ışığın modern mimari uygulamalara entegrasyonunun, hem görsel olarak çekici hem de insan sağlığı ve iyilik hali için uygun mekanlar yaratmadaki önemini vurgulamaktadır.Bu çalışma, ışık ve gölgenin etkili kullanımına dair bilgiler sunarak, estetik ve işlevsel mükemmelliği ön planda tutan tasarımlar için savunuculuk yaparak mimarlık alanına katkıda bulunmaktadır. Aydınlatmada sürekli yenilik ihtiyacını vurgulayan çalışma, sürdürülebilir ve sağlık dostu ortamlar oluşturmayı hedeflemektedir.