Ergen ve ebeveynlerine yönelik geliştirilen web tabanlı epilepsi eğitim programının etkinliğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞERİFE TUTAR GÜVEN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Ayşegül İşler Dalgıç
Eş Danışman: Özgür Duman
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu araştırma, epilepsi hastalığı olan ergen ve ebeveynlerine yönelik web tabanlı epilepsi eğitim programı (WEEP) geliştirilmesi ve WEEP' in etkinliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Araştırma randomize kontrollü deneysel bir çalışmadır. Kasım 2017-Nisan 2018 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nöroloji Polikliniği'ne başvuran epilepsi hastalığı olan 9-18 yaş grubu 69 ergen ve 71 ebeveyni ile yapılmıştır. Araştırmanın örneklem grubu basit randomizasyon yöntemi ile girişim (35 ergen, 37 ebeveyn) ve kontrol (34 ergen, 34 ebeveyn) olarak belirlenmiştir. Araştırmanın hazırlık aşamasında geliştirilen WEEP, DISCERN ölçüm aracıyla 13 uzman tarafından değerlendirilmiştir. Uygulamaya başlamadan önce girişim ve kontrol grubunu oluşturan ergen ve ebeveynlerine veri toplama araçları uygulanmış, girişim grubuna WEEP uygulandıktan sonra tüm katılımcılar üç ay boyunca izlenmiştir. Üçüncü ayın sonunda veri toplama araçları tüm katılımcılara tekrar uygulanmıştır. Web sitesinin kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi amacıyla girişim grubundaki ergen ve ebeveynlerine WAMMI (Website Analysis and Measurement Inventory) ölçüm aracı uygulanmıştır. Bulgular: WEEP, DISCERN ölçüm aracından 72.7±3.4 puan, WAMMI ölçüm aracından ise ergenlerden 92.49±1.63, ebeveynlerden 92.31±1.94 puan almıştır. WEEP sonrası girişim grubundaki ergenlerin kontrol grubundaki ergenlere göre bilgi, nöbet öz-yeterlik, tutum ve e-sağlık okuryazarlığı puan ortalamalarının arttığı belirlenmiştir (p0.05). Girişim grubunda yer alan ebeveynlerin ise kontrol grubunda yer alan ebeveynlere göre bilgi, kaygı, öz yönetim ve e-sağlık okuryazarlığı ölçek puanlarında artış olduğu, bu artışın istatistiksel olarak anlamlı olduğu belirlenmiştir (p0.05). Sonuç: WEEP'in, epilepsi hastalığı olan ergenler ve ebeveynlerinde bilgi, tutum, öz yeterlik, e-sağlık okuryazarlığının geliştirilmesinde yararlı, kullanışlı ve güvenilir bir eğitim sitesi olduğu kanıtlanmıştır. Anahtar Kelimeler: epilepsi, web tabanlı eğitim, ergen, ebeveyn, hemşire