“Depresyon Tanısıyla Yatan Hastaların Cinsiyete Göre Mizah Tarzları ve Mizah Yoluyla Başa Çıkma Düzeylerinin Psikolojik Sağlamlıkla İlişkisi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Hemşirelik Fakültesi, Hemşirelik, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Rahime Şeyda Yüksek
Danışman: Saliha Hallaç
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Bu çalışmanın amacı, psikiyatri kliniğinde yatarak tedavi görmekte olan depresyon tanılı hastaların, cinsiyetlerine göre, mizah yolu ile başa çıkma düzeyleri ile mizah tarzlarının psikolojik sağlamlıkla ilişkisini incelemektir. Yöntem: Çalışma ilişkisel tarama modelinde betimsel tiptedir. Manisa Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi'nde depresyon tanısı ile yatan 71 erkek, 71 kadın hasta ile yapılmıştır. Veriler; Kişisel Bilgi Formu, Mizah Yoluyla Başa Çıkma Ölçeği, Mizah Tarzları Ölçeği ve Kısa Psikolojik Sağlamlık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Veriler; SPSS 22 programı kullanılarak değerlendirilmiş ve analiz edilmiştir. Bulgular: Cinsiyetlerine göre kadınların psikolojik sağlamlık puan ortalamalarının erkeklerden yüksek olduğu (17.425.43; 16.624.31), mizah yoluyla başa çıkma puan ortalamalarının birbirine yakın olduğu (18.663.084; 18.213.29) saptanmıştır. Saldırgan mizah tarzı hariç diğer tüm tarzların puan ortalamalarının kadınlarda erkeklere göre daha fazla olduğu ancak istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık olmadığı saptanmıştır (p>0.05). Hem kadın hem erkek hastalarda mizah yoluyla başa çıkma (p<0.001; p<0.01); kadınlarda katılımcı (p=0.014; p<0.05) ve kendini geliştirici (p<0.001; p<0.01) mizah tarzları; erkeklerde kendini geliştirici (p<0.001; p<0.01) ve kendini yıkıcı (p=0.021; p<0.05) mizah tarzları ile psikolojik sağlamlık arasında pozitif yönlü, tanı alma süresi ile negatif yönlü anlamlı ilişki saptanmıştır. Sonuç: Kadınlar erkeklere göre daha fazla psikolojik sağlamlığa sahiptir, her iki cinsiyet mizah yoluyla başa çıkmada benzer düzeydedir ve uyumlu kategorideki mizah tarzlarını daha fazla kullanmaktadırlar. Kadınlarda saldırgan mizah tarzı hariç diğer mizah tarzları kullanımı daha yüksektir. Her iki cinsiyette mizah yoluyla başa çıkma, kadınlarda katılımcı ve kendini geliştirici mizah tarzı, erkeklerde kendini geliştirici ve kendini yıkıcı mizah tarzı ile psikolojik sağlamlık pozitif yönde anlamlı olarak birbirini etkilemektedir. Depresyon tanısı alma süresi artıkça psikolojik sağlamlık azalmaktadır. Anahtar Kelimeler: depresyon, mizah, psikiyatri hemşireliği, psikolojik sağlamlık, yatan hasta