A New Inscribed Bronze Bowl Dedicated to Megale Thea Demeter from Arykanda

Creative Commons License

Yılmaz F., Sancaktar H.

Libri (Turkey), vol.12, pp.49-65, 2026 (Scopus)

Abstract

This article presents an inscribed bronze votive bowl discovered in 2019 within a building complex associated with the Sebasteion (Room M5) at the acropolis of Arykanda. The multifunctional nature of the building complex, along with the associated finds, indicates that the area served as a hybrid space where ritual practices and daily life intertwined. Dating to the 2nd–3rd centuries CE, the inscribed bowl provides the only evidence to date of the goddess Demeter in the city's pantheon. The bowl extends the geographical distribution of the cult of Demeter in Lykia eastward and into the interior. The incised inscription on the bowl bears the epithet Megale Thea (Great Goddess), hitherto unattested for Demeter in Lycia. This epithet reflects the rhetoric of religious exaltation prevalent in Roman Imperial Asia Minor. The dedicator, Theo[d]amos, identifies himself as an oikonomos (steward/administrator), suggesting he may have been an official attached to either the city or a cult organisation. 

Makale, 2019 yılında Arykanda akropolisinde, Sebasteion'a bağlı bir yapı kompleksinde (M5 No.lu mekân) keşfedilen yazıtlı bronz bir adak kabını tanıtmaktadır. Yapı kompleksinin çok işlevli doğası, ele geçen buluntularla birlikte, alanın ritüel pratikler ile günlük yaşamın iç içe geçtiği hibrit bir mekân olarak hizmet verdiğini göstermektedir. MS 2.–3. yüzyıllara tarihlenen yazıtlı kap, kentin pantheonunda tanrıça Demeter'e ilişkin şimdiye dek bilinen tek belgeyi sağlamaktadır. Kap, Demeter kültünün Lykia'daki coğrafi dağılımını doğuya ve iç kesimlere doğru genişletmektedir. Kabın üzerine işlenmiş yazıt, Lykia'da Demeter için bugüne dek tespit edilmemiş Megale Thea (Büyük Tanrıça) epitetini taşımaktadır. Bu epitet, Roma İmparatorluk Dönemi Anadolu'sunda yaygın olan dinsel yüceltme retoriğini yansıtmaktadır. Adağı sunan Theo[d]amos, kendisini bir oikonomos (kâhya/idareci) olarak tanımlamakta ve bu durum şahsın ya kente ya da kült örgütüne bağlı bir görevli olabileceğini düşündürmektedir.