Akademik Veri Yönetim Sistemi
Eğitim Kitabevi, İstanbul, 2024
Sağlık yönetimi, bireysel, örgütsel ve sistemsel düzeyde sağlığı yönetmek
için rehberlik ve liderlik sağlar. Sağlık yönetimi, sağlığın davranışsal, sosyal
ve çevresel belirleyicilerden etkilendiği bütünsel bir sağlık vizyonunu
benimsemektedir. Sağlık yönetimi birincil, ikincil ve üçüncül bakım
hizmetlerini kapsayan sağlık bakım yönetimini içermektedir. Ayrıca bakım
ortamlarının dışında gerçekleşir ve ‹sağlık’ kavramı doğrultusunda diğer
ilgili politika ve toplumsal alanlarla sinerji oluşturur. Sağlık yönetimi, sağlık
yöneticilerinin hastalar, resmi ve gayri resmi bakıcılar, hasta örgütleri, yasa
koyucular, eğitimciler, politika yapıcılar ve düzenleyiciler, halk sağlığı
uzmanları, araştırmacılar, sağlık sigortası uzmanları ve ilaç endüstrileriyle iş
birliği yaptığı tüm sağlık ekosistemini kapsar. Birlikte, net bir sağlık vizyonu
ve uyum stratejisi oluşturmayı ve bireysel hastalar ve tüm toplum için optimum
sağlık sonuçlarına ulaşmak için örgütsel, toplumsal ve teknolojik koşulları
belirlemeyi amaçlarlar. Sağlık yöneticileri, ortak tasarım ve ortak üretim modeli
üzerine inşa edilmiş etkili ve bütünsel yönetim yapıları kurmaktan ortak olarak
sorumludurlar.
Sağlık yönetimi, sağlık hizmeti sağlayan kuruluşlara ve bu kuruluşlar içindeki
farklı birimlere liderlik, yönetim ve yönlendirme sağlama uygulamasıdır.
Sağlık yönetimi üç ana kavram etrafında merkezlenmiştir: etkinlik, verimlilik
ve eşitlik. Sağlık yönetimi bir şemsiye terimdir ve bu terimin kapsamına giren
iş pozisyonlarından bazıları Tıbbi direktör, Klinik yöneticisi, Laboratuvar
yöneticisi ve Ofis yöneticisidir. Sağlık yöneticileri, planlama, organize etme,
personel sağlama, kontrol etme, yönlendirme, risk değerlendirmesi ve karar alma
olmak üzere altı temel işlevi yerine getirir. Sağlık yöneticileri, kuruluşlarının
veya departmanlarının verimliliğini, mali gücünü ve hizmet kalitesini artırarak
nihayetinde hastalara mümkün olan en iyi bakımı sağlamasını sağlar. Sağlık
tesisleri vatandaşların sağlığını yönetme, sürdürme ve iyileştirmede önemli olsa
da, sağlık yalnızca bakım tesislerinde gerçekleşmez. Ottawa Sağlık Geliştirme
Tüzüğü (1986) sağlığı şu şekilde tanımlamıştır:
“…insanların günlük yaşam ortamlarında yarattıkları ve yaşadıkları;
öğrendikleri, çalıştıkları, oynadıkları ve sevdikleri yer. Sağlık, kişinin
kendine ve başkalarına özen göstermesi, kararlar alabilmesi ve yaşam
koşulları üzerinde kontrol sahibi olması ve içinde yaşadığı toplumun
tüm üyelerinin sağlığa ulaşmasını sağlayacak koşullar yaratmasını
sağlamasıyla yaratılır”.