Akademik Veri Yönetim Sistemi
Uluslararası PUADER 5. Sağlıklı Büyüyen Çocuk Kongresi, Bursa, Türkiye, 6 - 09 Kasım 2025, ss.109, (Özet Bildiri)
SANTRAL PUBERTE PREKOKS VE PREMATÜR TELARŞ OLGULARINDA ANTROPOMETRİK ÖZELLİKLERİN KARŞILAŞTIRILMASI
Berna SİNGİN, Kürşat ÇETİN, Mesut PARLAK
Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi, Çocuk Endokrinoloji Bilim Dalı, Antalya
Giriş: Santral puberte prekoks (SPP) ve prematür telarş (PT), erken pubertal belirtilerle başvuran kız çocuklarında sık karşılaşılan iki klinik durumdur. Her ne kadar benzer şekilde meme gelişimi ile prezente olsalar da, altta yatan fizyopatoloji ve izlem açısından ayrımları kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada, SPP ve PT olgularının antropometrik profillerinin sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması ve tanısal süreçteki olası ayırt edici değerlerinin araştırılması amaçlanmıştır.
Gereç-Yöntem: Bu prospektif vaka-kontrol çalışmasına, 6–8 yaş arasında olan ve 2022–2024 tarihleri arasında değerlendirilen 40 SPP, 60 PT ve 50 sağlıklı kız çocuk dahil edildi. Boy, kilo ve vücut kitle indeksi (VKİ) ölçümleri yapıldı. Boy standart deviasyon skoru (SDS), kilo SDS ve VKİ SDS değerleri, Türk çocuk referanslarına göre hesaplandı. Pubertal evreleme, Marshall ve Tanner kriterlerine göre değerlendirildi. SPP tanısı, klinik değerlendirmeye ek olarak, gonadotropin salgılatıcı hormon (GnRH) stimülasyon testinde pik luteinizan hormon (LH) düzeyinin ≥5 IU/L olması kriteriyle doğrulandı. Gruplar arasında antropometrik ölçümler ve diğer klinik özellikler karşılaştırıldı. Gruplar arası karşılaştırmalarda Kruskal-Wallis ve Bonferroni düzeltmeli Mann-Whitney U testleri kullanıldı.
Bulgular: Gruplar arasında yaş açısından anlamlı fark saptanmadı (p=0.057). SPP ve PT grupları arasında antropometrik ölçümler açısından anlamlı fark bulunmadı (p>0.05). Ancak her iki grup da kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde daha yüksek kilo, kilo SDS, boy, boy SDS, VKİ ve VKİ SDS değerlerine sahipti (tüm p<0.001). GnRH stimülasyon testi sonuçlarına göre, SPP grubunda pik LH düzeyi medyan 7.86 mIU/ml (5.09–38.49), PT grubunda ise 2.79 mIU/ml (0.52–4.97) idi ve bu fark istatistiksel olarak anlamlıydı (p<0.001).
Tartışma ve Sonuç: Erken pubertal gelişim gösteren olgularda, antropometrik ölçümlerdeki artış dikkat çekicidir. SPP ve PT gruplarının benzer antropometrik profiller göstermesi, yalnızca büyüme parametreleriyle tanısal ayrımın zor olduğunu düşündürmektedir. Ancak kontrol grubuna göre belirgin fark, bu ölçümlerin erken puberte şüphesi olan olgularda önemli bir tarama aracı olabileceğini göstermektedir.
Anahtar Kelimeler: Santral puberte prekoks, Prematür telarş, Antropometri, Vücut kitle indeksi