HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN FARKLI HASTANE ORTAMLARINDAKİ KLİNİK ÖĞRENME DENEYİMLERİ: FENOMENOLOJİK BİR ÇALIŞMA


Arıkan E., Sümen A., Öncel S.

4. Uluslararası 8. Ulusal Temel Hemşirelik Bakım Kongresi, Çanakkale, Türkiye, 1 - 03 Ekim 2026, ss.205, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Çanakkale
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.205
  • Akdeniz Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç: Hemşirelikte klinik eğitim, öğrencilerin mesleki bilgi, beceri ve kimlik gelişiminde belirleyici

bir süreçtir. Klinik öğrenme ortamlarının niteliğini belirleyen önemli unsurlardan biri, hemşirelik

eğitiminin yapısal özellikleridir. Öğrencilerin klinik deneyimlerini şekillendiren bir diğer önemli

unsur, uygulamanın gerçekleştiği kurumun yapısıdır. Farklı klinik ortamların sunduğu öğrenme

fırsatları öğrencilerin deneyimlerini ve mesleki gelişimlerini farklı biçimlerde şekillendirebilir.

Ancak bu bağlamların karşılaştırmalı olarak incelendiği araştırmalar sınırlıdır. Bu çalışma, hemşirelik

öğrencilerinin farklı klinik ortamlarda edindikleri deneyimleri incelemek amacıyla

gerçekleştirilmiştir.

Yöntem: Bu çalışmada betimleyici fenomenolojik metodoloji kullanılmıştır1. Bu yaklaşım,

katılımcıların bakış açıları ve kişisel anlatımları aracılığıyla yaşantıların özünü ve anlamını ortaya

çıkarmayı amaçlar2. Araştırmanın örneklemini, hemşirelik lisans programının dördüncü sınıfında

olan 35 hemşirelik öğrencisi oluşturmuştur. Bu öğrenciler, eğitimlerinin ilk yedi döneminde klinik

uygulamalarını iki devlet hastanesinde, sekizinci dönemlerinde ise bir üniversite hastanesinde olmak

üzere iki farklı klinik ortamda gerçekleştirmişlerdir. Araştırmanın verileri, sekizinci dönemin

sonunda öğrencilerin klinik uygulamalarını tamamlamalarını takiben, Haziran 2025’te toplanmıştır.

Öğrenciler sınıf akademik başarı sıralamasına göre; üst, orta ve alt dilimlerden seçilmiştir. Veriler

öğrencilerle yapılan beş odak grup görüşmesi ile toplanmıştır. Veriler Colaizzi’nin (1978) analitik

yöntemiyle değerlendirilmiş, temalar ve alt temalar elde edilmiştir. Çalışma COREQ kontrol listesi

kullanılarak raporlanmıştır3,4.

Bulgular: Bulgular iki ana tema altında toplanmıştır: İlk tema “Klinik İlişkilerle Mesleki

Güçlenme” altında “Beni Gören Eller: Koruyucu Klinik Rehberlik” ve “Görülmek ve Duyulmak”

iki alt tema belirlenmiştir. İkinci ana tema “Mesleki Kimliğe Bürünme.” altında ise “Yetersizlik

Gölgeleriyle Başlamak”, “Adım Adım Güçlenmek” ve “Hazır Olma Hali” olmak üzere üç alt tema

belirlenmiştir. Öğrenciler devlet hastanelerinde daha az hasta yoğunluğu ve düşük stres nedeniyle

güvenli bir başlangıç ortamı bulduklarını; üniversite hastanelerinde ise vaka çeşitliliği, yoğun tempo

ve yapılandırılmış rehberlik sayesinde mesleki kimlik, özgüven, profesyonel bakış açısı ve aidiyet

duygularının güçlendiğini ifade etmiştir.

Sonuç: Bu çalışma, klinik ortamların hemşirelik öğrencilerinin mesleki gelişimini farklı biçimlerde

şekillendirdiğini ortaya koymuştur. Devlet hastaneleri temel becerilerin güvenli bir şekilde

kazanılmasına katkı sağlarken, üniversite hastaneleri profesyonel kimlik, özgüven ve aidiyet

duygusunu güçlendirmektedir. Bulgular, hemşirelik eğitiminde çeşitli klinik bağlamların bütüncül

olarak dikkate alınmasının önemini vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler: Hemşirelik Öğrencisi, Klinik Öğrenme, Profesyonel Rol, Fenomenolojik

Araştırma