Menopoz ve Osteoporoz Yönetiminde Kullanılan Dijital Sağlık Uygulamaları

---

Karabulut G., Daşıkan Z., Güleç Şatır D.

Kadın Sağlığında Girişimcilik ve İnovasyon: Dijital ve Yenilikçi Sağlık Bakım Uygulamaları, Özlem Ülkü Bulut, Editör, Özgür Yayınları, Gaziantep, ss.27-49, 2026

• Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
• Basım Tarihi: 2026
• Doi Numarası: 10.58830/ozgur.pub1254.c5099
• Yayınevi: Özgür Yayınları
• Basıldığı Şehir: Gaziantep
• Sayfa Sayıları: ss.27-49
• Editörler: Özlem Ülkü Bulut, Editör
• Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
• Akdeniz Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Menopoz, kadın yaşamında fizyolojik, psikolojik ve sosyal yönlerden çok boyutlu değişimlerin yaşandığı doğal bir süreçtir. Bu dönemin en kritik sağlık sorunlarından biri olan osteoporoz, östrojen eksikliğine bağlı olarak kemik mineral yoğunluğunun azalması ve kırık riskinin artmasıyla karakterize "sessiz" bir hastalık olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde dijitalleşen sağlık hizmetleri, menopoz ve osteoporozun yönetilmesinde dijital sağlık uygulamalarını stratejik bir çözüm aracı olarak sunmaktadır. Bu kitap bölümü; menopoz ve osteoporoz yönetiminde kullanılan dijital uygulamaların özelliklerini, kullanım alanlarını, avantaj ve dezavantajlarını ve hemşirenin rollerini güncel literatür ışığında incelemektedir. Literatür taraması sonucunda; menopoza özgü uygulamaların sıklıkla vazomotor semptom takibi, bilişsel davranışçı terapi egzersizleri ve pelvik taban kas eğitimine odaklandığı; osteoporoza yönelik uygulamaların ise kırık riski değerlendirme, ilaç yönetimi, kemik dostu beslenme ve egzersiz koçluğu sunduğu saptanmıştır. Dijital sağlık uygulamaları, zaman ve mekan kısıtlamasını ortadan kaldırarak bilgiye erişimi kolaylaştırmakta, kadınların öz yönetim becerilerini güçlendirmekte ve sağlık profesyonelleriyle sürekli iletişim imkanı tanımaktadır. Buna karşın, mevcut uygulamaların çoğunun klinik kanıt düzeyinin düşük olması ve bilimsel doğrulama süreçlerinden geçmemesi dezavantajlar arasında bulunmaktadır. Hemşireler, dijital sağlık okuryazarlığını artırma, kanıta dayalı uygulamaları seçme ve bakım süreçlerini bu teknolojilere entegre etme noktasında kilit bir rol üstlenmektedir. Hemşire liderliğinde ve kadınların aktif katılımıyla tasarlanan dijital sağlık uygulamaları, menopoz döneminde iyilik hali ve yaşam kalitesinin sağlanmasında ve osteoporoza yönelik komplikasyonların azaltılmasında yüksek potansiyele sahiptir.

Anahtar kelimeler: Dijital sağlık, kadın sağlığı, menopoz, osteoporoz.