Akademik Veri Yönetim Sistemi
E-Uluslararası Pedandragoji Dergisi (E-UPAD) , cilt.4, sa.1, ss.1-26, 2024 (Hakemli Dergi)
Bu araştırmanın amacı ortaöğretim kurumlarında görev yapan okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin ast-üst kavramlarına ilişkin algılarını tespit etmektir. Araştırma nitel araştırma yönteminde ve olgubilim (fenomoloji) desenindedir. Araştırmada veri toplamak amacıyla görüşme tekniği, veri toplama aracı olarak da yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 2021-2022 eğitim-öğretim yılında Antalya ili 5 merkez ilçelerinde bulunan resmi ortaöğretim kurumlarından fen liseleri, Anadolu liseleri ve Anadolu imam-hatip liselerinde görev yapan müdür, müdür yardımcısı ve öğretmenlerden maksimum çeşitlilik yöntemi kullanılarak oluşturulmuştur. Araştırmaya 5 müdür, 8 müdür yardımcısı ve 12 öğretmen katılmıştır. Araştırmanın sonucunda müdür yardımcıları ve öğretmenlerin algılarına göre ast-üst ilişkisinin askeri disiplindeki gibi sert bir yapısının olmadığı ortaya çıkmıştır. Okul müdürlerinin karar alma sürecinde herkesin katılımını istemelerine rağmen çoğunlukla kendi istediği kararları aldıkları görülmüştür. Okul müdürleri astlarına yönelik demokratik liderlik sergilediklerini düşünmektedirler. Ancak müdür yardımcıları ve öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin otokratik liderlik özellikleri sergiledikleri belirlenmiştir. Planlamalar yapıldıktan sonra okul müdürlerinin sürecin takibini genellikle müdür yardımcılarından bekledikleri ortaya çıkmıştır. Örgütleme süreci içerisinde okul müdürlerinin, müdür yardımcılarının görevlendirilmesi için konuya ilişkin deneyimlerini ve isteklerini göz önüne alırken öğretmenlerin görevlendirmesi için daha çok becerilerini ve yeteneklerini göz önüne aldıkları tespit edilmiştir. İletişim sürecinde yöneticilerin, astları ile iletişim açısından bir sıkıntı yaşamadıklarını ancak sorunlarının çözümünde çok da yardımcı olmadıkları görülmüştür. Yöneticilerin günlük selamlaşmalar ve özel günlerdeki kutlamaların dışında moral ve motivasyon arttırıcı özel bir çabanın içinde olmadıkları görülmüştür. Bazı okul müdürlerinin müdür yardımcıları ve öğretmenlerle aynı fikirde olmadıkları durumlarda kendi fikirlerini uyguladıkları ortaya çıkmıştır.