TÜRKİYE VE BRICS ÜLKELERİ ÜZERİNE SEKTÖREL BİR YOĞUNLAŞMA ANALİZİ


Creative Commons License

Aktaş Çimen Z., Kösekahyaoğlu L.

Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi , cilt.8, sa.2, ss.202-221, 2022 (Hakemli Dergi)

Özet

Çalışmanın amacı, Türkiye ve BRICS (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika)’in dış ticaretinde ürün bazlı yoğunlaşmayı sektörel bazda incelemektir. Küreselleşen dünyada bugün ve gelecek için önemli ekonomik güç olarak görülen BRICS, dünya nüfusunun %41'ini oluştururken, dünya gayri safi yurtiçi hasılasının %24’ünü kontrol etmekte ve dünya ticaretinin %16'sından fazlasını gerçekleştirmektedir. Çalışmada 2001-2021 dönemi için Türkiye ve BRICS’in ihracat ve ithalatındaki ürün bazlı yoğunlaşma, Gini-Hirschman İndeksi (GHI) kullanılarak incelenmiştir. Çalışmanın bulguları, GHI yöntemiyle hesaplanan katsayı değerlerine göre Türkiye'nin hem ihracatında hem de ithalatında ürün çeşitliliği artmakta ancak ihracatındaki ürün çeşitliliği ithalatına kıyasla daha fazla gerçekleşmektedir. BRICS’in ise ihracatındaki ürün çeşitliliği, ithalatına göre daha fazla olmasına rağmen hem ihracatında hem de ithalatında ürün çeşitliliğinin köklü bir değişime uğramadığı anlaşılmaktadır. Sonuç olarak, Türkiye'nin Ar-Ge tabanlı, katma değeri yüksek, teknolojik ve sermaye yoğun ürünlerin ihracatını artırarak, rekabet üstünlüğü sağlayamaya yönelik politikalar geliştirmesi önerilmektedir.