Vergileme Politikalarının Oluşumu Üzerine Bir Çözümleme Çerçevesi ve Türkiye


Prof. Dr. YAKUP KARABACAK

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Maliye Anabilimdalı, Türkiye

Tez Danışmanı: Prof. Dr. İzzettin Önder

Tezin Onay Tarihi: 2004

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu tezde vergileme politikalarının oluşumu açıklanmaya çalışılmıştır. Bu amaçla önce iktisat yazınında vergileme politikaları üzerine yapılan çalışmalar gözden geçirilmiş daha sonra ise vergileme politikalarının oluşumu ve gelişimi üzerine bu çalışmaya özgü bir çözümleme çerçevesi oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu çözümleme çerçevesinden hareketle de ana hatlarıyla Türkiye'de vergileme politikalarının oluşumu ve gelişimi açıklanmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda, Türkiye'de vergileme politikalarının, tarihsel ve toplumsal bir kurum olarak, gerek şekil ve gerekse siyasal, sosyal, hukuksal ve iktisadi özellikleri itibariyle toplumsal sistemin yapı ve işleyişindeki değişmelerle birlikte, toplumsal güç dengeleri içinde oluştuğu ve geliştiği görülmüştür. Başka bir ifadeyle tarihi gelişim süreci içinde zaman zaman farklı vergileme politikası yeğlemeleri öne çıksa da, Türkiye'de vergileme politikaları daima toplumun güçlü kesimlerinin çıkarları doğrultusunda belirlenmiş ve uygulanmıştır. Bunu, kriz dönemleri hariç, başlangıçta toplumun en güçlü kesimi olan tarım kesiminin dolaysız vergilerin kapsamından çıkarılması ve daha sonra da gittikçe güç kazanan sermaye sınıfının çıkarlarının vergileme politikalarına hakim olması kanıtlamaktadır.