Uluslararası Lojistik Kapsamında TR61 Bölgesi'nin Kuşak-Yol Üzerinden Orta Koridora Entegrasyonu
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Uygulamalı Bilimler Fakültesi, Uluslararası Ticaret Ve Lojistik, Türkiye
Tez Danışmanı: Fahriye Merdivenci
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Uluslararası ticarette, lojistik
hizmetlerin kesintisiz sunulabilmesi için alternatif taşıma modlarına ihtiyaç
duyulmaktadır. Bu modlar arasında bulunan demir yolu taşımacılığı, intermodal
taşımacılık ağlarının maliyet ve süre açısından verimliliğini artırmaktadır.
Demir yolu taşımacılığına ilginin arttığı son dönemde, Çin tarafından
başlatılan Kuşak ve Yol Girişimi (BRI), demir yolu taşıma rotalarına bakış
açısını değiştirmiştir. Mevcut demir yolu koridorlarının kapasitelerini
artırmakla kalmamış, yeni demir yolu koridorlarının hayata geçmesini
sağlamıştır. Bu koridorlardan biri ise Türkiye'nin de üzerinde bulunduğu Orta
Koridor olarak ifade edilen ve Çin'den Avrupa'ya kadar uzanan demir yolu
taşımacılığı rotasıdır. Bu çalışma, Türkiye'nin ticari alt bölgelerinden olan
TR61 Bölgesi'nin, Orta Koridor demir yolu hattına bağlantısını ele almaktadır.
Literatür açısından yeni bir alternatif olan bu güzergâhın, alternatif taşıma
rotalarına etkisi incelenmektedir. Bu noktada literatüre katkı sağlanarak,
uluslararası lojistikte ihtiyaç duyulan alternatif rotaların verimliğinin
ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Çalışmanın genel çerçevesini uluslararası
lojistik faaliyetler, taşıma sistemleri ve BRI'nın ulaştırma koridorları
oluşturmaktadır. Bu doğrultuda, Orta Koridor ülkelerinin ticari ilişkileri ve
TR61 Bölgesi'nin dış ticaret aktivitesi araştırılmıştır. Batı Akdeniz
İhracatçılar Birliği (BAİB) tarafından hazırlanan ticari istatistikler analiz
edilerek, bölgenin, Orta Koridor ülkeleri ile ticari faaliyetlerinde kullandığı
mevcut rotalar ve önerilen rotadaki taşıma maliyetleri, oluşturulan doğrusal
programlama modeli ile optimize edilmiştir. Model çözümü Excel Solver
kullanılarak sağlanmıştır. Buna göre, elde edilen sonuçlar ile mevcut taşıma
maliyetleri arasında belirgin farklar bulunmaktadır. Aynı zamanda, bölge dış
ticareti açısından sektör temsilcilerinin aşina olmadığı taşıma çözümleri de
ortaya çıkarılmıştır. Bu kapsamda elde edilen sonuçlar, bulgular ve sonuç
bölümünde yer almaktadır.