DEVLETİN NEOLİBERAL DÖNÜŞÜMÜ: TARİHSEL VE FELSEFİ BİR İNCELEME


Arş. Gör. SERDAR SAKINMAZ

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Felsefe, Türkiye

Tez Danışmanı: Önder Bilgin

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Desteklendiği Program: Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP)

Özet:

Devletlerin olgunlaşması ve günümüzdeki modern devlet sıfatını alması bir yanıyla tarihsel bir hareketi işaret ederken bir yandan da devlet kavramının içeriğinin de bu süreçte belli dönemeçler içinde tartışılageldiği ve kavramın oturmasında belirli bir mesafe kat edildiği anlamına gelmektedir. Yaşanan her büyük toplumsal ve iktisadi dönüşüm, devletin de önemli ölçüde yapısal dönüşüme uğramasına sebep olmuştur. Feodal üretim ve toplum düzeni yerini kapitalist modele bıraktığında devlet de bu mirası hem sahiplenmiş hem de bunu ileri taşıyacak mevziler edinmiştir.

Neoliberalizm bir iktisadi kuram olarak ortaya çıksa da günümüzde daha çok toplumsal bir aklın, yaşayış halinin ve pratik düşünme tarzının kaynağı haline gelmiştir. Burada odaklanmaya çalışılan sorun ise, devletin neoliberal iktisat ve toplum düzenine ne derece angaje olduğu, neoliberalizm sürecinin gelişim aşamasında nereye oturduğu ve bu neoliberal aklın felsefi olarak denk geldiği konumun devlet açısından ne ölçüde sahiplenildiği sorunudur. Modern devlet hala ayakta mıdır? Yoksa yerini neoliberal bir modele bıraktığı için meşruiyetini modern toplum felsefesinden almayı bırakmış mıdır? Eğer öyleyse yeni meşruiyet kaynağı nedir? Çalışmamız bu sorulara tarihsel uğrakları da göz önünde tutarak cevap vermeye çalışmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Neoliberalizm, Devlet, Piyasa, Strateji, Meşruiyet.