İnsanlığın Kaderini Etkileyecek Kararların Teknoloji Şirketleri Kontrolündeki Yapay Zekâ Sistemlerine Bırakılmasının Uygun Olup Olmadığının Değerlendirilmesi: Karar Ağacı Tabanlı Bir Analiz


Creative Commons License

Bora Çınar S.

Hukuk ve Adalet Eleştirel Hukuk Dergisi, cilt.16, sa.36, ss.201-282, 2024 (Hakemli Dergi)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 16 Sayı: 36
  • Basım Tarihi: 2024
  • Dergi Adı: Hukuk ve Adalet Eleştirel Hukuk Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.201-282
  • Akdeniz Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Yapay zekânın yükselişiyle birlikte insan kontrolündeki süreçlerin hızla dijitalleşmesi, pek çok soru ve sorunu da beraberinde getirmektedir. Bu sorulardan belki de en önemlisi, teknoloji şirketlerinin kontrolündeki yapay zekâ sistemlerinin, toplumun tümünü etkileyecek süreç ve kararlarda etkin kılınmasının doğru bir tercih olup olmadığıdır. Bu riske yakın zamanda Future of Life Institute (FLI) imzaya sunduğu açık bir mektupla dikkat çekmiştir.

Bu çalışmada, FLI’nın açık mektubunda dikkat çektiği “İnsanlığın kaderini etkileyecek kararların teknoloji şirketleri kontrolündeki yapay zekâ sistemlerine bırakılması uygun mudur?” sorusuna odaklanılmaktadır. Bu soruya isabetli bir yanıt oluşturabilmek için de hukuk, insan ve teknoloji etkileşimine dair düşüncelerin kurgusal olarak ele alındığı ve pek çok etik ikilem içeren bir karar ağacı tasarımı hazırlanarak, yaygın şekilde kullanılan yapay zekâ sohbet robotlarının insana dair önemli konulardaki tercihleri gözlemlenmektedir. Bu tercihler doğrultusunda yapay zekâ sistemlerinin insanlık için bir fırsat mı yoksa bir tehdit mi olduğu meselesi, hukuk, etik, ticari ilkeler ve sistemlerin performansları çerçevesinde eleştirel bir şekilde ele alınmaktadır.