Katılımcı Sanatın Dönüştürücü Etkisi: Kadınların Tiyatro DeneyimiÜzerinden Betimleyici Bir Çözümleme


Creative Commons License

TAŞKAYA M.

Mediterranean Journal of Humanities, vol.7, no.14, pp.403-420, 2017 (Peer-Reviewed Journal)

Abstract

Participatory art studies that primarily target women's participation can provide opportunities for women to gain awareness of their own problems while at the same time providing areas for realizing and expressing themselves. The project entitled “Women Meet the Theater”, which was initiated in Antalya in 2010 aiming at the participation of housewives especially living in disadvantaged areas, is a “participatory art” project. In the project, it was aimed to use the theater scene as an environment where women can share their problems, hopes, fears and expectations. The project consists of screenwriting stories written by women from their own problems and gaining skills for performing arts. A significant number of project participants women are housewives living in disadvantaged areas of Antalya in terms of social and economic aspects. The four plays, three of them were written by themselves, were staged by these women, forty times in the country and once abroad by participating women, between 2010-2017. Of the 34 participating women, 13 women who had in-depth interviews are still in the project. In 2011 and 2015, 13 women interviewed by in-depth interviewing techniques expressed their progress in expressing their skills and expressed their experience of freedom in the process of theater project, which they regard as a field of freedom. Women's perceptions of freedom were assessed within the scope of the freedom approach that Bauman analyzes as a “social relationship”.

Öncelikli olarak kadınların katılımını hedefleyen katılımcı sanat çalışmaları, kadınlara kendi sorunlarına ilişkin farkındalık kazanmaları için olanaklar sunarken, aynı zamanda kendilerini gerçekleştirme ve ifade edebilme alanları sağlayabilmektedir. 2010 yılında Antalya?da öncelikle dezavantajlı bölgelerde yaşayan ev kadınlarının katılımını hedefleyerek hayata geçirilen ve halen devam eden “Kadınlar Tiyatroyla Buluşuyor” adlı proje, bir “katılımcı sanat” projesidir. Projede, kadınların, sorunlarını, umutlarını, korkularını, beklentile-rini toplumla paylaşabilecekleri bir ortam olarak tiyatro sahnesini kullanmalarını sağlamak hedeflenmiştir. Proje, kadınların kendi yaşadıkları sorunlardan yola çıkarak yazdıkları öykülerini senaryolaştırma ve sahne sanatlarına yönelik beceri kazandırma etkinliklerini içermektedir. Proje katılımcısı kadınların önemli bir kısmı, kentin -sosyal ve ekonomik açıdan- dezavantajlı bölgelerinde yaşayan ev kadınlarıdır. 2010-2017 yılları arasında üçü katılımcı kadınlar tarafından yazılan dört ayrı oyun, yurtiçinde kırk bir, yurt dışında bir defa, katılımcı kadınlar tarafından sahnelenmiştir. 34 katılımcı kadın arasından derinlemesine görüşme yapılan 13 kadın projeye halen devam etmektedir. Bu 13 kadın, 2011 ve 2015 yıllarında yapılan derinlemesine görüşmelerde, kendilerini ifade etme becerilerindeki gelişmeyi dile getirmişler ve tiyatro projesini bir özgürlük alanı olarak niteleyerek proje sürecinde özgürleştiklerini ifade etmişlerdir. Bu çalışmada, kadınların özgürlük algılarının sosyolojik analizi, şu anda projeye devam eden kadınlarla 2011 ve 2015 yıllarında yapılan görüşmelerdeki ifadeleri üzerinden yapılmış ve özgürlük algıları Bauman?ın toplumsal bir ilişki olarak analiz ettiği özgürlük yaklaşımı kapsamında değerlendirilmiştir.