Keratoplasti yapılan ve yapılmayan keratokonus hastalarının matriks metalloproteinaz, İnfalamatuar sitokinler,apoptotik ve antioksidan biyobelirteçlerin kullanılarak karşılaştırılması


Erkan Pota Ç., Akbaş S. H., Delice T.(Yürütücü)

TÜSEB A Grubu Acil AR-GE Projesi, 2025 - 2027

  • Proje Türü: TÜSEB A Grubu Acil AR-GE Projesi
  • Başlama Tarihi: Nisan 2025
  • Bitiş Tarihi: Şubat 2027

Proje Özeti

Keratokonus, korneanın sık görülen ilerleyici ektatik bir hastalığıdır. Keratokonus klasik olarak dejeneratif, inflamatuar olmayan

kornea hastalığı olarak bilinmekte idi. Fakat yapılan çalışmalarla birçok inflamatuar molekülün keratokonus ile ilişkili olabileceği

bildirilmiştir. Gözyaşı ve hücre kültür çalışmaları ile keratokonusun, birçok sitokin, kemokin ve immün mediatör seviyelerinde

değişime sebep olduğu gösterilmiştir.Matris metalloproteinaz 9 (MMP9),İnterlökin 2 (IL-2),İnterlökin 6 (IL-6) ve Tümör Nekroz

Faktörü alfa'nın (TNF-α) yüksek gözyaşı seviyeleri, keratokonus hastalarında hastalığın şiddetiyle güçlü bir şekilde ilişkilendirilmiştir.

Korneal mikroçevrenin enzimsel aktivitesi korneal kollajen homeostazında kritik bir rol oynamaktadır. Matriks metalloproteinaz

(MMP) oksidatif stres ve korneal kollajen yıkımı ile direkt ilişkilisi bulunan enzimlerdendir. MMP protein ailesi kollajen ve elastin gibi

ekstraselüler matriks elemanlarının yıkımından sorumlu olan proteazlardır. Keratokonusta kornea stromasının incelmesi ve kollajen

konfigürasyonundaki değişimi, proteazlar ve inhibitörleri arasındaki oranın artması ile ilişkilendirilmiştir.

Yüksek mobilite grup kutusu 1 (HMGB1), DNA'ya bağlanan nükleer proteinlerden biridir; hücresel nekroz ve apoptoz sırasında salınır

ve kronik inflamasyon ve doku hasarının bir biyobelirteci olarak rol oynar. Kuru göz ve blefarit gibi kronik oküler yüzey

inflamasyonunda gözyaşında yüksek HMGB1 seviyeleri bulunmuştur. Keratokonus patogenezinde oksidatif stres rol oynadığından

antioksidanların azalmasının keratokonus ilerlemesini destekleyebileceği öngörülmüştür.

Keratokonuslu gözlerde sağlıklı gözlere göre süperoksit dismutazın (SOD) gözyaşı seviyelerinde azalma bulunmuştur ve bu bulgu

proteinleri eksprese eden genlerin patojenik varyantlarıyla ilişkilendirilmiştir.

Çalışmamızda 30 keratoplasti olan keratokonus hastası ve 30 herhangi bir operasyon geçirmemiş olan keratokonus hastasının

tam oftalmolojik muayenesi sonrasında Konjonktiva impresyon sitolojisi çalışılacak, Schirmer testi, Gözyaşı menisküs yüksekliği ve

Gözyaşı kırılma zamanı parametreleri kaydedilecek ve aynı zamanda cam kapiller mikropipet yardımıyla alınan göz yaşı örneklerinde

IL-2, IL-6,TNF-a, HMGB1, SOD, MMP9 miktarları ölçülecektir.Keratoplasti operasyonundan sonra gözyaşındaki bu belirteçlerin

seviyesinin opere olmamış keratokonus hastalarının gözyaşındaki seviyeleri ile karşılaştırılacaktır.

Bu biyobelirteçler lakrimal sıvıdan Enzim bağlantılı immünosorbent testi (ELISA) ticari kitleri ile test edilecektir.