Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin iş doyum ve mesleki tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUNUS YILMAZ

Danışman: Şeref Göküş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı okullarda görev yapan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin iş doyum ve mesleki tükenmişlik durumlarının ne düzeyde olduğunu, söz konusu durumların çeşitli değişkenler açısından farklılaşıp farklılaşmadığını ve birbirlerini etkileyip etkilemediklerini araştırmaktır.Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden olanilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın yürütülebilmesi için etik kurul onayı ve Antalya Milli Eğitim Müdürlüğü'nden resmi araştırma izin belgesi alınmıştır.Araştırmanın amacı bağlamında, Antalya il sınırları içerisindeki okullarda görev yapan 287 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenine, çevrimiçi ve yüz yüze olacak şekilde iki farklı ortamda, "Minnesota İş Doyumu Ölçeği" ve "Maslach tükenmişlik ölçeği" soru formları uygulanmıştır.Verilerin değerlendirilmesinde, Kolmogorov-Smirnov/ShapiroWilks, basıklık ve çarpıklık katsayıları ve basıklık-çarpıklık Z değerleri, t testi, varyans analizi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis H testi kullanılmıştır.Araştırma bulgularına göre,Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin,iç doyumunun,dış doyumunun ve kişisel başarıda düşme alt ölçek ortalamalarının orta düzeyde olduğu;duygusal tükenme ve duyarsızlaşma alt ölçek ortalamaları ile Maslach tükenmişlik ölçek genel ortalamasının orta düzeyin altında olduğu görülmüştür. Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin,dış doyum,iş doyumgenel, duygusal tükenme,kişisel başarıda düşme,duyarsızlaşma ve mesleki tükenmişlik genel ölçek puanlarının cinsiyet,medeni durum ve haftalık çalışma süresine göre anlamlı olarak farklılaşmadığı görülmüştür.Ancak Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin çalışılan kurum düzeyine göre mesleki tükenmişlik genel ölçek ortalamalarında anlamlı farklılaşmanın olduğu,yerleşim yerine göre dış doyum alt ölçek puanları açısından farklılaştığı;mezun olunan bölüme göre,kişisel başarıda düşme alt ölçek puanları açısından farklılaşmanın olduğu görülmektedir.Din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmenlerinin,çalışma yılına göre dış doyum alt ölçek puanlarının,iş doyum genel ölçek puanlarının,duygusal tükenme ölçek puanlarının,mesleki tükenmişlik genel ölçek puanlarının ve iç doyum alt ölçek puanlarının farklılaştığı görülmüştür. İş doyumu ilemesleki tükenmişlik genel ve alt ölçekleri arasında oldukça anlamlı, yüksek ve doğru yönlü ilişkiler belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: İş Doyum, Mesleki Tükenmişlik, Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenleri