XII. yy. Rus Hac edebiyatı öncüsü Başrahip Daniil'in Seyahatnamesinde "Kudüs
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü, AKDENİZ ORTAÇAĞ ARAŞTIRMALARI ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ALEKSANDRA KUZNETSOVA
Danışman: Ekin Kaynak Iltar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışması, Rus Ortaçağ'ında kültürel anıtları ile ilgili önemli sorunlardan biri olan Hristiyan kültürünün mirasının incelenmesine adanmıştır. Bugüne kadar birçok Eski Rus Edebiyatı olarak tabir edilen Ortaçağ metni yeniden ortaya çıkma ve incelenme hakkını elde edebilmekle birlikte, kültürel anıtlara yönelik önemli bir materyal olup, bilimsel olarak üzerinde çalışılma ihtiyacı bulunmaktadır. Rus edebiyatında ilk mühim olan belgeler vakayinameler ve seyahatnamelerdir. Kutsal yerlere yönelik olarak ilk bilgilere Rus Ortaçağ seyahatnamelerinde yer verilmektedir. Ortaçağ, kendine özgü dinsel olgularıyla, "müze öncesi" kültürel varlıkların korunması ve aktarılmasıyla ilgili bilimsel sorunların gelişiminde önemli bir zaman dilimidir. O dönemdeki eserlerinin yaşatılmasındaki en önemli faktör ise, kutsal topraklar ve diğer Hristiyan merkezlerindeki anıtlara gösterilen istikrarlı ilgiyi belirleyen ruhani mirasın kökenlerine yapılan vurgudur. Bu tezde "Rus Topraklarından Başrahip Daniil'in Yaşamı ve Yolculuğu" adlı eserin Ortaçağ'daki Akdeniz coğrafyası ve Rus hac geleneğini konu alan bölümleri analiz edilecektir. Başrahip Daniil'in yaşamı ve seyahati üzerinden, Ortaçağ'da Akdeniz bölgesinin kültürel, sosyal ve dini bağlamdaki ehemmiyeti ve etkileşimlerini anlamak amacıyla eserde bulunan bilgiler detaylı bir şekilde incelenecektir. Ayrıca, Rus hac geleneğinin bu dönemdeki özellikleri ve etkileşimleri de analiz edilerek, Başrahip Daniil'in bu geleneği nasıl yaşadığı ve benimsediği üzerine odaklanılacaktır. Bu çalışmada, Ortaçağ Akdeniz coğrafyası ile Rusya arasındaki kültürel etkileşim ve hac geleneğinin rolü tarihsel bir perspektifle disiplinlerarası bir yönemle ele alınacaktır. Çalışmanın birinci bölümünde Akdeniz'in en kutsal kenti olan Kudüs'ün tarihsel süreç içerisindeki adlandırmalarına ve siyasi geçmişine yer verilecek, üç semavi din açısından önemi ele alınacaktır. İkinci kısmında Ortaçağ Rus edebiyatında seyahatname türünün tarihi üzerinde durulacaktır. Kudüs dışında en gözde hac yerleri olan Konstantinopolis, Aynoroz ve Sina'ya olan seyahatlerin tarihçelerine değinilecektir. Çalışmanın üçüncü bölümünde "Rus Topraklarından Başrahip Daniil'in Yaşamı ve Yolculuğu" adlı eser ayrıntılı olarak incelenecek ve müellifin ne yazık ki Ortaçağ'ın puslu mazisinde neredeyse kayıp giden müphem biyografisinin kısa bir tasviri yapılacaktır. Dördüncü ve aynı zamanda son olan bölümde ise metnin çevirisi yer almaktadır.