Gastrointestinal aktivitenin çoklu algılayıcı dizisi kullanılarak analizi ve haritalanması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Akdeniz Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HALİL GÜVENÇ
Danışman: Ümit Deniz Uluşar
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:dönemde bağırsak bölgesindeki hipoaktif, normoaktif, hiperaktif hareketlilikler ile tıkanıklık, ishal gibi durumların teşhisi için bağırsak aktivitesi, sıklığı ve yerinin tespit edilmesi gerekmektedir. Mevcut yöntemlerle bağırsak aktivitesinin ve tıkanıklığının tespiti, radyolojik ilaçlarla gerçekleştirilmektedir. Benzer şekilde ameliyat sonrası bağırsak aktivitesinin tekrar başlamasının tespiti, hastaların oral beslemeye erken başlanmasına, erken beslenme de, taburcu olma zamanının ve hastane yatış süresinin kısalmasına katkıda bulunmaktadır. Bağırsak hareketliliğinin daha erken, zararsız ve pratik tespiti için birçok çalışma yapılmıştır. Bu çalışmalarda genellikle tek mikrofon ile, dinleme yoluyla elde edilen ses verisi kullanılmaktadır. Bağırsak aktivitesinin karakteristiği ve yapısı gereği geniş bir bölgede ortaya çıkması nedeniyle aktivite tespitinde tek sensör kullanımı sınırlı sonuçları beraberinde getirmektedir. Bu çalışmada ise, bağırsak aktivitesinin gerçekleştiği bölgeyi (quadrant) kapsayacak şekilde 16,5x11 cm2 alanı kapsayan dikdörtgenin köşelerine yerleştirilmiş 4 adet algılayıcı mikrofon ve tam orta noktaya ters konumlandırılmış 1 adet çevresel gürültü mikrofonu içeren iki boyutlu bir algılayıcı dizisi tasarımı yapılmıştır. Tasarlanan donanım kullanılarak algılanan 4 kanallı bağırsak sesleri (BS), sessiz dönemler ve istenmeyen frekans aralıklarının izole edildiği önişleme adımları, çevresel gürültü mikrofonunu kullanarak adaptif filtreleme ve kayan pencere kısa zamanlı enerji seviyelerine göre eşikleme ve çok kanallı çapraz doğrulama adımlarından geçirilerek elde dilmiştir. Akustik konumlandırma adımında ise, çok kanallı veri faz dönüşümü ile yönlendirilmiş tepki gücü ve stokastik bölge daralması yöntemi ile BS konumları tespit edilmiştir. Deneysel çalışmalarsa, BS'nin matematiksel modelinden elde edilen sentetik ses dosyaları, 35 farklı konumdan, 10 kHz ve 44 kHz örnekleme frekanslarında donanıma dinletilmiştir. Her konumdaki BS tanıma oranları hesaplanmış, tespit edilen BS çerçevelerinin orijinal sinyal üzerindeki izdüşümlerinden yararlanarak Kartezyen koordinatlardaki BS konumları bulunmuş ve 2 boyutlu BS haritası elde edilmiştir.